Փայտերի խուրձը

Մի հայր է լինում, ով ունենում է երեք տղա, բայց ոչ մի աղջիկ։ Տղաները շատ աղմկոտ էին։ Նրանք ամբողջ օրը բողոքում էին և կռվում իրար հետ , և խեղճ հայրը գլխացավանքի մեջ էր։ Հայրը ինչ էլ ասեր՝ տղաները կանգ չէին առնելու և չէին հանդարտվելու։ Այդ իսկ պատճառով հայրը որոշեց նրանց դաս սովորեցնել։ Մի օր իրենց աղմուկը, կռիվ և աղաղակները հասել էին մի կետի, որ խեղճ հայրը ստացավ վատագույն գլխացավը։ Նա մտածեց, որ հերիք է և ասաց իր տղաներից մեկին, որ իրեն մի գերան բերի։ Հայրը գրպանից հանում է մի քանի փայտիկ և ամեն մի տղային տալիս է մեկը։

―Լավ,֊ասաց հայրը,֊տեսեք՝ կարող եք կտրել սրանք։

―Հեշտությամբ,֊ ասաց տղաներից մեկը և կիսեց փայտիկը կեսից։

―Դժվար բաներ փորձիր , հայրի՛կ,֊ ասաց տղաներից երկրորդը և նույնպես կիսեց փայտիկը

―Շատ հեշտ է,֊ասաց մյուս տղան ՝փայտը կոտրելուց հետո։

Ապա հայրը տվեց տղաներին գերանը և հրամայեց կոտրել այն։ Նրանք փորձեցին ամեն ինչ՝ ծնկով ջարդել, քաշելով, հարվածեցին պատին, բայց ոչինչ չէր օգնում։

―Տեսաք տղաներ,֊ասաց հայրը ժպտալով,֊ հիմա դուք կարող եք տեսնել, որ դուք իրար հետ կարողանում եք համաձայնվել և օգնել իրար։ Այսպես դուք կլինեք ընտանիքի պես ուժեղ։ Բայց եթե դուք միշտ կռվեք և վիճեք , դուք թույլ կլինեք և չեք կարողանա լուծել ձեր առաջ դրված խնդիրները։

Պատմությանը իմաստը՝ մենք ուժեղ ենք միասին։

Օքսիդներ

Թթվածնի և այլ նյութերի միջև տեղի ունեցող քիմիական ռեակցիաներն անվանում են օքսիդացման ռեակցիաներ, իսկ դրանց հետևանքով ստացվող նյութերը՝ օքսիդներ:

Այն բարդ նյութերը, որոնք կազմված են երկու տարրի ատոմներից, որոնցից մեկը թթվածինն է, կոչվում են օքսիդներ:

Օքսիդներ կարող են առաջանալ և՛ մետաղների, և՛ ոչ մետաղների՝ թթվածնի հետ միացումից:

Օրինակ

ածխածինը՝ (C)-ն միանալով թթվածնին առաջացնում է ածխածնի օքսիդ կամ ածխաթթու գազ՝ CO2:

պղինձը՝ (Cu) -ը միանալով թթվածնին առաջացնում է պղնձի օքսիդ՝ CuO:

Օքսիդների ստացումը և դրանց վիճակը

Օքսիդները սովորական պայմաններում կարող են լինել պինդ, հեղուկ և գազային:

Մետաղների օքսիդները սովորական պայմաններում պինդ նյութեր են:

Ոչ մետաղների օքսիդները սովորական պայմաններում կարող են լինել.

 —պինդ՝ P2O5

— հեղուկ՝ H2O

— գազ՝CO2

Օքսիդները ստացվում են ոչ միայն պարզ, այլ նաև բարդ նյութերը թթվածնով օքսիդացնելիս։ 

Օրինակ

Բ նական գազը բարդ նյութ է, որի այրման ժամանակ ստացվում է երկու տեսակի օքսիդ՝ ջուր՝ H2O և ածխաթթու գազ՝ CO2։ 

Օքսիդները մեր շրջապատում: Դրանց կիրառությունըՄեր շրջապատում կան բազմաթիվ օքսիդներ՝ 

ջուր՝ H2O

 (ջրածնի օքսիդ), ածխաթթու գազ՝CO2 (ածխածնի օքսիդ), ավազ՝SiO2 (սիլիցիումի օքսիդ) և այլն։ Բազմաթիվ հանքատեսակներ նույնպես պարունակում են օքսիդներ

օքսիդներ։

giphy.gif

Շինարարության մեջ կիրառվում են չհանգած կիրը ՝ CaO և ավազը՝ SiO2: Դրանք կիրառվում են նաև ցեմենտի, բետոնի և ապակու արտադրությունում:

SiO2 VII.jpg

Կան նաև թունավոր օքսիդներ. ծծմբի օքսիդը՝ SO2, ազոտի օքսիդը՝ NO2, շմոլ գազը (CO), արսենի օքսիդը՝ մկնդեղը՝ As2O3:

Խեցեգործության մեջ և մետաղական ալյումին ստանալիս օգտագործում են կավի հիմնական բաղադրամասը՝ ալյումինի օքսիդը՝ Al2O3, իսկ երկաթի օքսիդից՝ Fe2O3-ից ստանում են երկաթ՝ (Fe):

Նորագույն կապի միջոցներում կիրառվող մանրաթելերը պատրաստվում են բարձր մաքրությամբ սիլիցիումի և ալյումինի օքսիդներից:

opticki-kabl-498_4db292131a0d8.jpg

Հանքային  ջրերի գազավորման  և հրուշակեղենի արտադրության մեջ լայն կիրառություն ունի ածխաթթու գազը՝ CO2-ը:

October 27-31

New English File Pre-intermediate: pages 21-25

Destination B1: pages 21-25

a. Which song was Robbie Williams singing with Nicole Kidman?

b. Who sang i can’t get you out of my head?

__

1. the question one is about the song, and the question two is about a part of the song.

2. song

3. who

IMAGINE

1. True

2. True

3. False

4. True

5. True

6. False

Destination B1: pages 21-25

1. had left

2. had already seen

3. hadn’t finished

4. Had you just spoke

5. we had set off

6. i had already ate

7. Had you heard

1. B

2. A

3. A

4. B

5. A

6. A

7. A

1. We had just heard the news when you rang.

2. I had already thought of that before you suggested it.

3. When i turned on the TV, the program had already started.

4. She was hungry, because she hadn’t eaten anything all day.

5. By the time i left school, i had decided to become a musician.

  1. She had been running
  2. They had been dancing
  3. It had been raining all night
  4. They had been driving too fast?
  5. They had been waiting for over half an hour
  6. They hadn’t been waiting long.

1. B

2.A

3.A

4.B

5.B

6.A

2. been

3. had

4. ✓

5. had

6. ✓

7. making

8. ✓

9. been

10. yet

Մի հին չինական զրույց

Ավետիք Իսահակյանի տեքստը կարդալուց հետո ես հասկացա մի քանի կարևոր բան։ Ստեղծագործության շնորհիվ հասկացա, որ օրենքներ սահմանելուց պետք է դրանք սահմանել շատ հստակ այլ ոչ թե ասել մեկ նախադասություն և թողնել մնացածը մյուսների վրա։ Նաև կարծում եմ անիմաստ էր նոր օրենք հանելը, սակայն պետք էր ընդհամենը մարդկանց ասել որ դուք ազատ եք ձեր գլխարկի որոշման մեջ և ստիպված չեք կրել սև ծանր կամ սպիտակ թեթև։ Թագավորը չուներ վատ մտադրություն սակայն իր մարդիկ ընկան վատ դրության մեջ։

Քերականական առաջադրանք 29.10.25

1. Բաց թողնված տեղերում գրե՛ք համապատասխան տառը։ ք

Ամենաէական, քրիստոնեություն, ելևէջ, ինչևէ, անեզր, խուռներամ, երբևէ, նախօրե, հնօրյա, 

փայտոջիլ, միջօրեական, օրեցօր։ 

2. Ճշտե՛ք բառերի գրություն, պետք է գրվեն միասին, անջատ կամ գծիկով։ 

Սերնդեսերունդ, քարեդարյան, այրուձի, փոստ-հեռագրատուն, տարեցտարի,  իսպառ, քափ-քրտինք, օրնիբուն, գողեգող, այլընտրանք։ 

3. Գրե՛ք տրված բառերում տեղի ունեցած հնչյունափոխությունը։ 

Երևութական, մնջախաղ, փափկասուն, ձվաձև, գունավոր, ոսկերիզ, մտադրություն։ 

երևութական-ույ-ո

մնջախաղ- ու-ը

փափկասուն ու-ն սղվել է

ձվաձև- ու-վ

գունավոր-ույ-ու

ոսկերիզ- ի֊ն սղվել է

մտադրություն- ի-ն սղվել է

4. Ճիշտ տեղադրե՛ք բառային շեշտը։ 

Իհա՛րկե, հե՛տ գալ, գիսա՛ստղ, քանի՛երորդ, գի՛րքդ, հանդու՛գն, գրե՛թե, արկղի՛կ։

5. Առանձնացրե՛ք հոմանիշ զույգերը։ 

Թույր, մատղաշ, անսայթաք, բաղձանք, հմայել, նման, խոհեմ, դալար, սխալ, հրապուրել, իղձ, հանգույն, ողջամիտ, անգայթ։

հմայել, հրապուրել

իղձ, բաղձանք

ողջամիտ, խոհեմ

դալար, մատղաշ

հանգույն, նման

անգայթ, անսայթաք

սխալ, թյուր

6. Գրե՛ք տրված դարձվածքների բացատրությունը՝ բախտավոր աստղի տակ ծնվել, ձայն բարբառո հանապատի,  կանաչ-կարմիր կապել, վերջին մոհիկան,  մի սանրի կտավ,  ափերց դուրս գալ, աչքը ճամփին մնալ։ 

բախտավոր աստղի տակ ծնվել-բախտավոր լինել ամբողջ կյանքում

ձայն բարբառո հանապատի-ուշադրության չարժանացած խոսք

կանաչ-կարմիր կապել-ամուսնանալ

վերջին մոհիկան-վերջին ներկայացուցիչը

մի սանրի կտավ-նման

ափերից դուրս գալ-ջղայնանալ

աչքը ճամփին մնալ-սպասել

7. Առանձնացրե՛ք պատճառական ածանց ունեցող բայերը՝ մոտեցնել, մրցել, գրել տալ, խաղացնել, երգել տալ, վերակենդանանալ, անհագստացնել, հիշեցնել, առնել-տալ։ 

8. Տրված նախադասություններում ընդգծել մակբայները։ 

Փոքրիկը կամաց-կամաց սովորեց երգել։ 

Հեղուկը քիչ-իքչ լցվեց տարայի մեջ։ 

Արքայադուստրը շեշտակի նայեց զինվորին։ 

Ուշացել էր,  նկատեց հորը, իսկույն վեր թռավ անկողնուց։ 

Գևորգը եղբայրաբար օգնեց իր մտերիմ ընկերոջը։ 

Պետք է սովորել հիմա, որպեսզի ունենանք բարեկեցիկ ապագա։ 

9. Տրված նախադասություններում ընդգծե՛ք ուղիղ խնդիրները։ 

Հայրը սիրում էր որդուն։

Անհամբերությամբ ու ոգևորությամբ տղան կարդում էր գիրքը։ 

Ես կարդացել եմ Դուրյան։ 

Քամին շարժում էր ծառերը։ 

10. Ո՞րն է նախադասության քերականական և տրամաբանական շարունակությունը։ 

Նրա՝ ածուխի պես սև ու խիտ մորուքն սկսվում էր համարյա աչքերի տակից ու ծածկում ամբողջ երեսն ու կոկորդը, ․․․․

Ա․ Բայց նրան սիրահարված էին բոլորը։

Բ․ ստացվում է, որ շատ տգեղ տեսք ուներ։

Գ․ իսկ արծվային քիթն անգամ ծածկված էր մազերով։ 

11. Ո՞ր նախադասության մեջ կա փոխաբերություն։

Ա․ Առավոտյան ծուխ է ելնում երդիկներից, ծուխը ձգվում է կապույտ երիզի նման և հալվում ամպերի մեջ։

Բ․ Քանի՜ սերունդ է ապրել Բասուտա գետի մոտ, կարկատած թաղիքները փռել ցախերի վրա, եղեգնով պատել վրանները։

12. Կետադրի՛ր նախադասությունները։ 

Ա․ Վրաններից մեկը պատկանում էր Պապ թագավորին, մյուսը՝ սպարապետ Մուշեղին, իսկ երրորդը՝ Ներսես կաթողիկոսին։ 

Բ․ Բոլորը միասին բարձրացան վերնահարկ, որ գմբեթարդ շինություն էր՝ զարդարված մարմարյա սալերով։ 

Գ․ Թվում էր՝ քաղցից խելքս թռցնում եմ։ 

Դ․ Ամայի տարածության մեջ միայնակ մնալով ընկա գետնին, և հեծկլտոցիս ձայնը խախտեց շրջապատի լռությունը։ 

13. Նախադասությունները դասավորի՛ր տրամաբանական ճիշտ հաջորդականությամբ։ 

Ա․ Եվ այդ նշան-պատկերները կոչվում էին հերոգլիֆներ, որոնց քանակն հասնում էր մոտ 750-ի, և դրանք փորագրում էին քարի, փայտի, նաև պապիրուսի վրա։ 

Բ․ Գրի ստեղծումը դարձավ պահանջ, սակայն սկզբնական գիրը ուղղակի բառի պարզագույն նկարն էր, ինչպես արևը, որը պատկերվում էր կենտրոնում կետ ունեցող շրջանի նշանով։ 

Գ․ Մթա չորրորդ հազարմայակում եգիպտացիների գիտելիքներն այնքան շատ էին, որ դրանց բանավոր փոխանցումը սերնդեսերունդ դառնում էր անհնարին։

Դ․ Հետագայում նշանով սկսեցին արտահայտել ոչ միայն առանձին բառեր, այլև մեկ կամ մի քանի բաղաձայն հնչյուններ՝ բաց թողնելով ձայնավորները։ 

ԳԲԱԴ

14. Գրի՛ր նախադասության մեջ թույլ տված բառագործածության սխալը և ուղղի՛ր։ 

Համաձայն ավանդության՝ նրա նախնիները ծագել են վիշապներից։ 

15.Ուղղի՛ր նախադասության քերականական սխալը։ 

Ամբողջ ժողովուրդը պապանձնված կանգնել էր՝ ասես խլացած Բուղայի մահացու սպառնալիքների առաջ։ 

16. Տրված բառերը տեղադրե՛ք բաց թողնված տեղերում՝ ենթարկելով համապատասխան փոփոխությունների։ 

․․․․․․․․․․․․․․․ խուսափելու համար պարսիկ զինվորները ․․․․․․․․․․․ փորձում էին  խոցել արնաթաթախ, ․․․․․․․․․․․փղերին՝ կարծես մոռացած իրենց բուն ․․․․․․․․․․․․․։ 

տեգ, կոխկրտվել, գրգռվել, թշնամի 

Հանրահաշիվ դասարանական 28,10,25

Դասարանական առաջադրանքներ՝ 142-ա,գ,ե,է;143-ա,գ,ե,է;144-ա,գ;146;149;150

ա) y=02=0

(0,0)

գ) y=-3,22=10,24

(-3.2, 10.24)

ե) y=√(5,5)2=5,5

(√5.5, 5.5)

է) y=(2√3)2=12

(2√3, 12)

ա) x=√y=0

գ) x=√y=14

ե) x=√y=4

է) x=√2

ա) 0,0

գ) չի հատում

Հատվում է մեկ կետում

Չի հատվում

Հատվում է երկու կետում

Կգտնվի միայն (-a,b) կետերում։

Արատեսի ռազմամարզական ճամբարի հաշվետվություն

Ճամփորդությունը սկսվեց առավոտյան՝ ժամերգությամբ։ Ճանապարհին կանգնեցինք Եղեգիս գյուղում՝ Զորաց եկեղեցի։ Դրանից հետո շարունակեցինք ճանապարհը և հասանք արդեն Արատես։ Հասնելուց հետո մեզ սովորեցրին տարբեր վիրակապեր դնել տարբեր արյունահոսությունների և տարբեր տեղերի դեպքում։

Երկրորդ օրը սկսեցինք առավոտյան նախավարժանքով։ Նախավարժանքից հետո արեցինք կրակային պատրաստություն տարբեր դիրքերով։Երեկոյան Արատեսի տարածքում հավաքեցինք ընկույզ։ Օրվա վերջում խարույկ վառեցինք և ավարտեցինք օրը:

Վերջին օրը ևս սկսեցինք նախավարժանքով և կրակային առաջադրանքներով։ Դրանից հետո հավաքեցինք մեր իրերը և մաքրեցինք տարածքը։

Այս երեք օրերն ինձ շատ դուր եկան, ես ձեռք բերեցի նոր գիտելիքներ առաջին բուժօգնության բնագավառում, կրակային պատրաստությունից, նախապատրաստվեցինք և սովորեցինք տարբեր հարձակվողական և պաշպանողական տակտիկաներ։