Դասարանական առաջադրանքներ՝ 194-ա,գ,ե;195-ա,գ,ե;197-ա,գ,ե,է; 198-ա,գ

ա) այո

գ) այո

ե) այո

ա) այո

գ) այո

ե) ոչ

ա) 12+4+5-16<0

ոչ

գ) 18+21-1+9-39-5<0

8-5<0

ոչ

ե) -129+20<0

-109<0

այո

ա) -x²+6x-2<0

գ) -4x+3«0

§11.Էլեկտրական լարում: Վոլտաչափ:

1. Էներգիայի ի՞նչ փոխակերպումներ են տեղի ունենում էլեկտրական փակ շղթայում:

Էլեկտրական փակ շղթայում տեղի է ունենում էլեկտրական էներգիայի փոխակերպում, հոսանքի ազդեցությամբ, այլ էներգիայի՝ ներքին, մեղանիկական, քիմիական և այլն:

2. Ի՞նչ է հոսանքի աշխատանքը:

Հոսանի աշխատանք կոչվում է փակ շղթայի յուրաքանչյուր շղթայում, նրա մի ծայրից մյուսը լիցքը տեղափոխելու ընթացքում էլեկտրական դաշտի կատարած աշխատանքը:

3. Ո՞ր ֆիզիկական մեծությունն են անվանում էլեկտրական լարում: Գրեք լարումը սահմանող մաթեմատիկական բանաձևը:

Լարում անվանում են այն ֆիզիկական մեծությունը, որը բնութագրում է էլեկտրական դաշտը փակ էլեկտրական շղթայի հաղորդչում և հավասար է այդ դաշտի կատարած աշխատանքի հարաբերությանը հաղորդչով տեղափոխված լիցքի քանակին:

U=A/q

4. Ինչպե՞ս է սահմանվում լարման միավորը՝ ոլտը: Լարման ի՞նչ միավորներ են գործածական:

1Վ այն լարումն է, որի դեպքում շղթայի տեղամասով 1Կլ լիցք տեղափոխելիս էլեկտրական դաշտը կատարում է 1Ջ աշխատանք:

5. Ո՞ր էլեկտրական սարքն են անվանում վոլտաչափ:

Այն սարքը, որով չափում են լարումը կոչվում է վոլտաչափ:

6. Շղթայի տարրերի ո՞ր միացումն են անվանում զուգահեռ: Ինչպե՞ս է վոլտաչափը միացվում շղթայի հետազոտվող տեղամասին:

Երբ էլեկտրական սարքի սեղմակներից մեկը միացվում է շղթայի տեղամասի մի ծայրին, իսկ երկրորդը՝ մյուս, ապա այդպիսի միացումն անվանում են զուգահեռ: Հետևաբար՝ վոլտաչափը շղթայի հետազոտվող տեղամասին միացվում է զուգահեռ:

7. Ի՞նչ սխալներ կան պատկերված սխեմայում:

10.11.2025թ-Ուղղանկյուն եռանկյանը ներգծած և արտագծած շրջանագծեր

Դասարանական առաջադրանքներ՝ 124; 132; 134;136

6+8-10/2=4/2=2

2սմ

c²=25x²+144x²=169x²

c=13x²

4=a+b-c/2

Պատ․՝ 10, 24, 26

9x²+16x²=25x²

a=3*5=15

b=4*5=20

r=a+b-c/2=35-25/2=5

1. Ընդգծե՛ք բայերը։

Թնդալ, բղավել, ծամթել, լոգանք, կորանք, փշրանք, անցավ, ընկավ, հարավ, խորհեմ, խոհեմ, գդալ, կարդալիս, բազմեն, բազեն։ 

2. Ընդգծե՛ք հարադիր բայերը։ 

Ցույց տալ, փոսն ընկնել, թույլ տալ, լաց լինել, ճաշ տալ, դասի գալ, պար գալ, շուռ գալ, փողոց ելնել, խելոք լինել։ 

3. Ընդգծե՛ք պատճառական ածանց ունեցող բայերը։ 

Հարցնել, ծլեցնել, թռցնել, հեծնել, խմեցնել, իջեցնել, անցնել, զբոսնել, 

4. Ընդգծե՛ք բազմապատկական բայերը։ 

Ժպտալ, գոռգոռալ, փայլփլել, ողողել, շողշողալ, փշրտել, երգել, նեղսրտել, պատառոտել, կողոպտել, կապոտել։ 

5. Փակագծերում տրված տարբերակներից ընդգծե՛ք ճիշտը։ 

Նա ինձ շատ նրբորեն /զգալ, զգացնել / տվեց, որ ես սխալ եմ։ 

Այս գինին քանի տարի է /հնեցրած, հնացրած/։

Նա իմ ձեռքից ոչ մի տեղ էլ չի /փախչի, փախնի/։

Մայրս փոքր ժամանակ ինձ միշտ /քնացնում, քնեցնում/ էր օրորոցայիններով։ 

6. Կրավորական կառույցով նախադասությունները դարձնել ներգործական։

Պատուհանը քամուց բացվեց։ Քամին բացեց պատուհանը

Դպրոցականներին նոր դասագրքեր բաժանվեցին։ Նոր դասագրքեր բաժանեցին դպրոցականներին։

Այդ սափորը սեղանին դրվել էր մորս կողմից։ Մայրս այս սափորը դրեց սեղանին։

Ոստիկանության կողմից Գևորգը հրավիրվեց ոստիկանություն։ Գևորգին հրավիրեցին ոստիկանություն։

Բաժակը ջարդվեց Անուշի կողմից։ Անուշը ջարդեց բաժակը

7. Փակագծերում տրված բառերից ընտրել նախադասությանը համապատասխանողը։ 

Մենք հակընդդեմ հայց ենք տվել, որ մեզ նույնպես /տուժած․տուժված/ կողմ ճանաչեն։ 

Ձեռքերս ցրտից /ճաքճքել, ճաքճքվել / են։ 

Աստիճանով իջնելիս միշտ ձողից /բռնիր, բռնվիր/ , որ չսայթաքես։ 

Քանի օր է, չեն կարողանում մեր թղթակցի հետ /կապվել, կապնվել/։ 

Դասարանի տղաների հետ այսօր նորից /վիճվել, վիճել/ եմ։ 

8. Ընդգծե՛ք բայի անդեմ ձևերը։ 

ողբալ, ծավալ, ձնհալ, հոգալ, կչկչալ, կորած, կասկած, հարբած, փռթկալ, տարած։ 

ողբալ, հոգալ, կչկչալ, կորած, հարբած, փռթկալ, տարած

9. Առանձնացրե՛ք անդեմ ձևերը և գրե՛ք, թե որ դերբայն է։ 

Երգող, գրկած, բազմած, կռվելիս, լրագրող, խմած, խորոված, ծաղկող, փոքրացող, հազալիս, մտածելիս, հավաքել, խոսող, մաքրած, գտած, փնտրելիս, քայլել։ 

երգող-ենթակայական

գրկած-հարակատար

բազմած-հարակատար

կռվելիս-համակատար

խմած-հարակատար

խորոված֊հարակատար

ծաղկող֊ենթակայական

փոքրացող֊ենթակայական

հազալիս֊համակատար

մտածելիս֊համակատար

հավաքել֊անորոշ

խոսող֊ենթակայակած

մաքրած֊հարակատար

փնտրելիս֊համակատար

քայլել֊անորոծ

10. Փակագծերում տրված տարբերակներից ընդգծե՛ք նախադասությանը համապատասխանողը։ 

Երեխան երկար լաց /լինելիս, լինելուց/ շնչակտուր եղավ։ 

Ցանկապատի վրայով /թռչելիս, թռնելիս/ տղան ոլորեց ոտքը։ 

Գնդակը քիկունքից էր /դիպչել, դիպել/ նրան։

Այգում /զբոսնելիս, զբոսնելուց/ անսպասելիորեն գտա դրամապանակը։ 

Դասարանական առաջադրանքներ՝ 184-ա,գ;186-ա,գ;187; 190

ա) -b/a=3*2=6

x₁+x₂=6

x₁=1

x₂=6-1=5

գ) -b/a=-4,5/1=-4,5

6-4,5=1,5

ա) x₀=12/2=6

a=0,5

գ) -5-1/2=-3

(5-3)+2-2=2

a=2

y₀=12

x₀={9,5}

գագաթ (7,12)

Սիրելի սովորողներ, խնդրում եմ ներբեռնել դասագիրքը:

Հայաստանի Հանրապետության պետական համակարգը և խորհրդանիշները/պատմել էջ 48-51/

ԱՆՈՒՆՆԵՐ ԵՎ ՀԱՍԿԱՑՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
Բացատրի՛ր և բնութագրի՛ր
Ա. Ահարոնյան – Պետական գործիչ, մասնակցել է Հայաստանի անկախության հռչակմանը։

Ա. Մանուկյան – Հայաստանի առաջին Հանրապետության հիմնադիրներից մեկը, կազմակերպել է պետական կառավարման համակարգը։

Ս. Շահումյան – Բոլշևիկ գործիչ, չէր աջակցում հայկական կառավարության աշխատանքներին։

Դ. Բեկ-Փիրումյան – Հայոց բանակի հրամանատար, մասնակցել է Սարդարապատի ճակատամարտին։

Դրո – Հայ ռազմական գործիչ և ֆեդայի, ղեկավարել է զորքերը պատերազմի ժամանակ։

Մ. Սիլիկյան – Առանձին հայկական դիվիզիայի հրամանատար 1918 թ. և Սարդարապատի հերոս։

Ա. Բեյ-Մամիկոնյան – Հայ զինվորական, կարևոր դեր է ունեցել բանակի կազմակերպման գործում։

Անդրկովկասյան Սեյմ – 1918 թ. երեք երկրների համատեղ խորհրդարանական մարմին, որը ցրվեց անկախացումից հետո։

Թ. Նազարբեկյան – ՀՀ գլխավոր հրամանատար, ղեկավարել է բանակի ընդլայնումը և ուժեղացումը։

Հ. Քաջազնունի – ՀՀ առաջին վարչապետը, ղեկավարել է նորաստեղծ կառավարությունը։

Ն. Աղբալան – Պետական գործիչ, մեծ դեր է ունեցել կրթության և մշակույթի ոլորտում։

Ա. Խատիսյան – ՀՀ վարչապետներից մեկը, ներկայացրել է Հայաստանը միջազգային հարթակներում։

ՀԻՄՆԱԿԱՆ
ԳԱՂԱՓԱՐՆԵՐ
ա. Ներկայացրո՛ւ։ Նկարագրի՛ր ՀՀ կառավարման համակարգը, բանակն ու խորհրդանիշները: Հաջորդականությամբ թվարկի՛ր ՀՀ վարչապետերի անունները:

Հայաստանի Հանրապետությունում իշխանությունը բաժանված էր երեք մասի․ կառավարություն, խորհրդարան և դատարաններ։ Կառավարությունը ղեկավարում էր վարչապետը, խորհրդարանը ընդունում էր օրենքներ և հսկում կառավարության աշխատանքը, իսկ դատարանները ապահովում էին արդարություն։ Հայկական բանակը կազմվեց Առանձին հայկական կորպուսից, և արդեն 1920 թ․ բանակում կար մինչև 40,000 զինվոր, բանակում ունեին օդանավեր, զրահագնացքներ և հրամանատար՝ Թ. Նազարբեկյանը։ Պետական խորհրդանիշներն էին եռագույն դրոշը, օրհներգը «Մեր Հայրենիք» և զինանշանը։ ՀՀ վարչապետերն էին՝ Հովհաննես Քաջազնունի, Ալեքսանդր Խատիսյան, Համազասպ Օհանջանյան, Սիմոն Վրացյան։

բ. Բացատրի՛ր։ Քանի՞ խորհրդարան է գումարվել ՀՀ-ում,
ի՞նչպես են դրանք ձևավորվել:

Հայաստանում եղել են երկու խորհրդարան։ Առաջինն ստեղծվել է Հայոց ազգային խորհրդի հիման վրա, և այնտեղ մտել են կուսակցությունների ու ազգային փոքրամասնությունների ներկայացուցիչներ։ Երկրորդը կազմվել է ընտրություններով, որտեղ քվեարկել են 20 տարին լրացած բոլոր քաղաքացիները, ընտրությունները եղել են ազատ, հավասար և գաղտնի։

գ. Վերլուծի՛ր։ Ի՞նչ գործառույթներ են իրականացրել ՀՀ
կառավարությունը, խորհրդարանը և դատարանները

Կառավարությունը ղեկավարում էր երկիրը, կազմել է օրենքներ, բյուջե և ղեկավարել բանակը։ Խորհրդարանը ընդունում էր օրենքներ, հաստատում կառավարության կազմը և հսկում նրա աշխատանքը։ Դատարանները ապահովում էին արդարություն և պաշտպանել մարդկանց իրավունքները։

ՔՆՆԱԴԱՏԱԿԱՆ
ՄՏԱԾՈՂՈՒԹՅՈՒՆ
1. Ընդհանրացրո՛ւ։ Համեմատի՛ր Հայաստանի առաջին
և ներկայիս հանրապետությունների կառավարման
համակարգերը:

Հայաստանի առաջին Հանրապետությունն ուներ երեք իշխանություն՝ կառավարություն, խորհրդարան և դատարաններ, ինչպես հիմա էլ մեր երկրում է։ Առաջին հանրապետությունում վարչապետը գլխավորում էր կառավարությունը, խորհրդարանը ընդունում էր օրենքներ, իսկ դատարանները վերահսկում էին արդարությունը։ Ներկայիս Հայաստանում նույնպես իշխանությունը բաժանված է նույն երեք մասերին, բայց այժմ պետական կառույցներն ավելի ուժեղ և կայուն են, օրենքները լավ մշակված են, և բանակը հագեցած է ժամանակակից զինտեխնիկայով։

2. Գնահատի՛ր։ Ի՞նչ նշանակություն ունեցավ ՀՀ պետական կառավարման համակարգն ու բանակը
հայոց պետականության շարունակականությունը
ապահովելու գործում:

Առաջին Հանրապետության պետական կառավարման համակարգը և բանակը շատ կարևոր էին, որովհետև նրանք պահպանեցին հայ ժողովրդի կյանքը դժվար տարիներին։ Կառավարությունն ու բանակը ապահովեցին կարգ ու կանոն և պաշտպանություն, ուստի հայկական պետությունը կարողացավ գոյատևել։ Այդ ժամանակ ստեղծված ավանդույթներն ու փորձը օգնեցին հետագայում 1991 թ․ նորից ստեղծել անկախ Հայաստան։

3. Մեկնաբանի՛ր։ Ինչո՞վ է առանձնանում Արամ Մանուկյանի գործունեությունը և ինչու՞ են նրան համարում Հայաստանի առաջին Հանրապետության հիմնադիր։

Արամ Մանուկյանը առանձնանում է նրանով, որ ամենադժվար ու վտանգավոր ժամանակներում կազմակերպեց կառավարության աշխատանքը, պահպանեց կարգ ու կանոն, ղեկավարեց բանակի ու քաղաքի պաշտպանությունը և ստեղծեց պետական մարմինները։ Իր վճռական ու խիզախ գործով նա դարձավ Հայաստանի առաջին Հանրապետության իրական հիմնադիր, որովհետև առանց նրա պետությունը դժվար թե ստեղծվեր։

Առաջադրանք 2

Հանրապետության  հասարակական-քաղաքական կյանքը: Բոլշևիկների պետական հեղաշրջման փորձը: Թուրք-թաթարների ապակայունացնող դերի հաղթահարումը/ պատմել էջ 52-53/

Պատասխանել հարցերին

ԱՆՈՒՆՆԵՐ ԵՎ ՀԱՍԿԱՑՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
Բացատրի՛ր և բնութագրի՛ր

ՀՅԴ – ամենազբաղված կուսակցությունը, ղեկավարում էր Հայաստանը։

ՀԺԿ – ազատական կուսակցություն, փորձում էր նույնպես իշխանություն ստանալ։

Պողոս Նուբար – արևմտահայ գործիչ, ազդում էր Ռամկավարների վրա։

Բոլշևիկ – դեմ էին անկախ Հայաստանին, ուզում էին միացնել Ռուսաստանին։

Մենշևիկ – սոցիալ-դեմոկրատ կուսակցություն, թույլ ազդեցություն Հայաստանում։

Արմենկոմ – հայ բոլշևիկների ղեկավար մարմինը, ծրագիր էր իշխանություն վերցնել։

Խռովություն – ապստամբություն կամ անկարգություն երկրում։

Սեպուհ – զորավար, ճնշեց բոլշևիկների խռովությունը, պաշտպանեց երկիրը։

ՀԻՄՆԱԿԱՆ
ԳԱՂԱՓԱՐՆԵՐ
ա. Ներկայացրո՛ւ։ Մատնանշի՛ր, թե ՀՀ-ում գործող կուսակցություններից որոնք էին պաշտպանում անկախ պետականության գաղափարը, իսկ եղածներից ո՞րն էր հատկապես բռնել կտրուկ հակապետական դիրք և ձգտում էր ամեն կերպ Հայաստանը
կրկին կցել Ռուսաստանին: Ի՞նչ ընթացք ունեցան
թաթարական և բոլշևիկ­յան խռովությունները:

Հայաստանում անկախ պետականությունը պաշտպանող կուսակցություններ էին ՀՅԴ-ն և ՀԺԿ-ն, որոնք ուզում էին, որ երկիրը լինի ազատ ու անվտանգ։ Բոլշևիկները, ընդհակառակը, ցանկանում էին Հայաստանը դարձնել Ռուսաստանի մաս և դեմ էին անկախությանը։ 1920 թ. մայիսին բոլշևիկները փորձեցին հեղաշրջում անել, բայց Սեպուհի գլխավորած զորքերը ճնշեցին խռովությունը։ Թաթարական խռովությունները, որոնք տեղի ունեին Նախիջևան, Զանգեզուր, Կարս և Սուրմալու շրջաններում, նույնպես մարվեցին կառավարության վճռական քայլերի շնորհիվ, և նրանց ազգային ու կրոնական իրավունքները պահպանվեցին։

բ. Բացատրի՛ր։ Ինչո՞վ էր պայմանավորված ՀՅԴ առաջատար դիրքը ՀՀ հասարակական-քաղաքական
կյանքում:

ՀՅԴ-ն առաջատար դիրքում էր, որովհետև կուսակցությունը շատ կազմակերպված էր, մեծ աջակցություն ուներ ժողովրդի շրջանում և գիտեր, թե ինչպես կառավարել երկիրը և պաշտպանել Հայաստանի անկախությունը։

գ. Վերլուծի՛ր։ Ովքե՞ր էին կովկասյան թաթարները և
ի՛նչ նպատակներ էին հետապնդում Հայաստանում։

Կովկասյան թաթարները, հիմնականում ադրբեջանցիներ, ապրում էին Հայաստանի որոշ շրջաններում և չէին ցանկանում տեսնել անկախ Հայաստանի ստեղծումը։ Նրանք Ադրբեջանի աջակցությամբ խռովություններ էին կազմակերպում, փակվում էին կարևոր ճանապարհները և փորձում էին ներսից թուլացնել պետությունը։

ՔՆՆԱԴԱՏԱԿԱՆ
ՄՏԱԾՈՂՈՒԹՅՈՒՆ
1. Ճանաչի՛ր ազդեցությունը։ Ի՞նչ դեր ունեին Թուրքիան և Ադրբեջանը թաթարական խռովությունների
կազմակերպման գործում:

Թաթարական խռովությունների կազմակերպման գործում մեծ դեր ունեցան Թուրքիան և Ադրբեջանը։ Ադրբեջանը ֆինանսական աջակցություն էր տալիս թաթարներին, իսկ Թուրքիան և տեղում թողնված սպաները նրանց ուղղորդում էին՝ Հայաստանում անկարգություններ անել, փակել ճանապարհները և թուլացնել հայկական պետությունը։

2. Ընդհանրացո՛ւ։ Թվարկի՛ր և պարզաբանի՛ր ՀՀ հասարակական-քաղաքական կյանքի հիմնական
մարտահրավերներն ու սպառնալիքները:

ՀՀ հասարակական-քաղաքական կյանքի հիմնական մարտահրավերներն ու սպառնալիքները էին՝ Բոլշևիկների ճնշումը, որոնք փորձում էին Հայաստանին միացնել Խորհրդային Ռուսաստանին, Թաթարական խռովությունները, որոնք խանգարում էին երկրի անվտանգությանը, Տարբեր քաղաքական ուժերի անհավասար զարգացումը, երբ ՀՅԴ-ն ուժեղ էր, իսկ մյուսները՝ թույլ կամ ազդեցության տակ։

3. Գնահատի՛ր: Ի՞նչ նշանակություն ունեցավ 1920 թ.
մայիսին բոլշևիկների կազմակերպած պետական
հեղաշրջման փորձը ՀՀ հասարակական-քաղաքական կյանքում:

1920 թ. մայիսին բոլշևիկների կազմակերպած պետական հեղաշրջման փորձը ցույց տվեց, որ Հայաստանի անկախությունը վտանգի տակ է։ Չնայած խռովությունը ճնշվեց Սեպուհի գլխավորած զորքերի կողմից, այն բացասական ազդեցություն թողեց հասարակության վրա և ստիպեց կառավարությանը ավելի ուժեղ պաշտպանել պետությունը, բարելավել անվտանգության միջոցները և միավորվել արտաքին ու ներքին վտանգների դեմ։

1. Напиши словосочетания по образцу: свеча из воска- восковая свеча

настойка из трав — травяная настойка

раскаты грома — громовые раскаты

опушка леса — лесная опушка

лес из сосен — сосновый лес

варенье из вишни — вишнёвое варенье

2. Выпиши слова в два столбика: в первый столбик слова с проверяемыми гласными в корне слова, во второй — слова с непроверяемыми гласными.

Болото, садовник, зимовать, левша, квартира , зайчонок, повар, орех, лесник, пятерка,грибник, солома.

Непроверяемымиe гласные

Болото,солома,квартира ,орех

Проверяемымие гласные

Садовник,зимовать,левша,зайчонок,орех,лесник,пятерка,грибник

3. Из слов в скобках выбери одно или два проверочных слова.

Сосна — ( сосновый, сосенка, сосны)

широкий — ( ширина, ширь, шире)

звезда — ( звездочет, звездочка, звезды )

холода -(холодильник, холодный, холод)

голова — ( головы, головушка )

4. Вставь нужную букву и рядом напиши проверочное слово.

кормушка — корм

тепло — тёплый

деревья — дерево

сторожить — сторож

морской — море

шерстяной — шерсть

жемчужный — жемчуг

утащить — тащить

5. Напиши проверочные слова.

село — сёла

стена — стены

волчонок — волк

ленивый — лень

скрипучий — скрип

удивительный — удивить

лепить — лепка

дрова — дровишки

страна — стороны

деревья — дерево

весёлый — веселье

менять — смена

6.Вставьте пропущенные буквы.

ЛЕС

В лесу живёт рыжая лисица. Лисий дом — нора. У норы играют весёлые лисята. Лисица учит их лисьим повадкам.

7. Вставьте пропущенные буквы.

Корова, газета, скворец, молоко, корабль, деревня, вокзал, мороз, капуста, ракета, медведь, костер, ребята, малина, пальто, командир, посуда, картина, погода, ребята, билет, пятёрка.

8.Подбери проверочные слова.

Берега-берег, голодание-голод, города-город, голосок-голос, сторожка-сторож, холода-холод, сторона-стороны, зеленый-зелень, вечереет-вечер, лепетать-лепет, страна-страны, кривой-криво, скрипучий-скрип, столовая-стол, тяжелый-тяжесть, цветной-цвет, холодный-холод, мясной-мясо, небесный-небо.

9. Вставь пропущенные буквы.

А – О

вода
трава
гроза
дворы
врачи
глаза
слоны
зонты

Е – И

деньки
деревья
мячи
грибы
следы
птинец
снежинка
листок

Е – И – Я

ряды
цветы
мячи
ледяной
низина
народились
одиночество
читатель
писатель
сбегают
синеет

10. Диктант (исправить ошибки)

Зимой

 Спит  под  снегом  весь  мир  растений.  Спят  в  земле карешки  трав и  полевых цветов.  Спят  на  дне  рек,  озёр  водоросли,  тростники  и камыши. Спят  белоствольные  берёзки,  беспокойные  осины,  могучие  дубы.

  Зелёное царство  заслужило  этот  отдых.  Оно  работало  на  лугах  и  дало  нам  траву,  которую  мы  скосили  на  душистое  сено.  Работало  на  нивах  и  дало  нам  рожь  и  пшеницу,  которую  мы  сжали  на  хлеб.  Дало  нам  овощи  и  сочные  фрукты.

  Кусты  и  деревья  приготовили  себе  всё  для  весеннего пробуждения  и  погрузились  в  долгий  зимний  сон.  На   их   ветках  уже  с  осени  мы  находим  почки.Оставьте комментарийՌուսաց լեզու

Задания

31.10.2025Davit mskh

Задание 1. Найди и исправь ошибку

В каждом предложении есть ошибка. Исправь слово.

Утром свети́ло яркое солнце.

Я люблю чита́ть интересные книги.

На улице растёт красивая берёза.

Мальчики играют в футбол на поляне.

Мы с друзьями пошли в кино.

Задание 2. Вставь пропущенные буквы

Подбери правильные окончания и вставь пропущенные буквы.

1. На улице стало тепло
2. Мы пошли в парк.
3. Ребята играют в мяч.
4. Я прочитал интересную книгу.
5. Солнце светит ярко.

---

Задание 3. Составь предложение

Из данных слов составь правильное предложение.
(Не забудь начать с заглавной буквы и поставить точку.)

1. в / гуляют / парке / дети
   Дети гуляют в парке.
2. книгу / читает / девочка / новую
   Девочка читает новую книгу.
3. идёт / домой / мама
   Мама идёт домой.

---

Задание 4. Найди лишнее слово

1. дом, окно, стул, читать
2. весёлый, красивый, грустный, быстро
3. писать, бегать, книга, читать

---

Задание 5. Мини-сочинение

Напиши 3–4 предложения на тему:
«Как я провёл выходные»
(Постарайся использовать разные части речи.)

В прошлые выходные я отлично провёл время. В субботу я гулял с друзьями в парке, там было солнечно и весело. В воскресенье я отдыхал дома. Эти выходные были спокойными и приятными.

Задание 6. https://slonum.ru/rus/diktanty/tema-bezudarnii-glasnii-v-k00orne

Задание 7.

Тексты для переводов. Вардан Айгекци (Աղվեսագիրք)

1. Առյուծը, գայլը և աղվեսը

Առյուծն և գայլն և աղվեսն եղբայր եղան և որսի ելան և գտան մի խոյ, մի ոչխար, մի մաքի և մի գառ: Ճաշի ժամին առյուծն ասաց գայլին, թե բաժանիր մեր մեջ այդ որսը: Եվ գայլն ասաց. «Ով թագավոր, աստված արդեն բաժանել է՝ խոյը քեզ, մաքին ինձ և գառն աղվեսին»: Եվ առյուծն բարկանալով, ապտակ զարկեց գայլի ծնոտին, և դուրս թռան գայլի աչքերը, և նա նստեց և դառն լաց եղավ: Եվ դարձյալ ասաց առյուծն աղվեսին, թե բաժանիր ոչխարները մեր մեջ: Եվ աղվեսն ասաց. «Ով թագավոր, աստված արդեն բաժանել է՝ խոյը քեզ ճաշին, մաքին քեզ՝ հրամենքին և գառը քեզ ընթրիքին»: Եվ առյուծն ասաց. «Ով խորամանկ աղվես, քեզ ո՞վ սովորեցրեց այդպես ճիշտ բաժանել»: Եվ աղվեսն ասաց. «Ինձ սովորեցրեցին գայլի աչքերը, որ դուրս թռան»:

2. Մի այրի կին ուներ մի կով, և նրա խորթ որդին ուներ մի էշ։ Եվ խորթ որդին գողանում էր կովի կերը (солому) տալիս էշին: Եվ այրի կինն աստծուն աղաչեց, որ աստված էշին մեռցնի։ Բայց կովը մեռավ, և այրին լաց եղավ և ասաց.

– Ո՛վ աստված, մի՛թե չկարեցար էշը կովից տարբերել:

3. «ԱՂՎԵՍԸ ԵՎ ԹՂԹԱՏԱՐ ԳԱՅԼԸ»

Աղվեսը մի գրած թուղթ գտավ, տարավ գայլին և ասաց.

– Այսչափ ժամանակ աշխատեցի և բարեխոս մարդիկ մեջ գցեցի և իշխանից քեզ համար թուղթ հանեցի, որ ամեն գյուղ՝ ուր հանդիպես, քեզ պիտի տա մի ոչխար։

Եվ այդպես խաբեց գայլին, և միասին գնացին մի գյուղ, և աղվեսը նստեց բլուրի (холм) վրա և թուղթը տվեց գայլին։ Երբ գայլը գյուղի մեջ մտավ, վրա թափվեցին (наброситься) շները և մարդիկ, նրան գզեցին և գանահարեցին (поколотить, избить)։ Եվ արյունաթաթավ (окровавленный, весь в крови) գայլը հազիվ ազատվելով՝ հասավ աղվեսին։

Եվ աղվեսն ասաց։

– Ինչո՞ւ թուղթը ցույց չտվիր:

Եվ գայլն ասաց.

– Ցույց տվի, բայց գյուղում հազար շուն կար, որ գիր չգիտեր (грамоте не обучены)։

Перевод

1.Лев, волк и лиса

Лев, волк и лиса стали братьями, отправились на охоту и нашли барана, овцу, козу и ягнёнка. Во время еды лев сказал волку: «Раздели нам добычу». Волк же сказал: «О царь, Бог уже разделил тебе барана, мне козлёнка, а ягнёнка – лисе». И лев, разозлившись, ударил волка в челюсть, и у волка вылезли глаза, и он сел и горько заплакал. И снова лев сказал лисе: «Раздели нам овец». Лиса же сказала: «О царь, Бог уже разделил: барана тебе на обед, вола тебе на службу, а ягнёнка тебе на ужин». Лев же сказал: «О хитрая лиса, кто научил тебя так правильно делить?» Лиса же сказала: «Глаза волка, который выскочил, научили меня».

2. У вдовы была корова, а у её пасынка – осёл. И пасынок украл коровий корм и отдал его ослу. Вдова взмолилась Богу, чтобы Он убил осла. Но корова умерла, и вдова заплакала и сказала:

– Боже, неужели ты не можешь отличить осла от коровы?

3. Лиса и бумажник

Лиса нашла исписанную бумагу, принесла её волку и сказала:

– Я так долго трудилась и ходатайствовала перед людьми, и добилась для тебя бумаги от князя, что каждая деревня, которую ты встретишь, будет давать тебе по овце.

И вот он обманул волка, и они вместе пошли в деревню, а лиса села на холм и отдала бумагу волку. Когда волк вошёл в деревню, на него набросились собаки и люди, дразнили и били. И окровавленный волк едва успел убежать и догнал лису.

И сказала лиса:

– Почему ты не показываешь мне бумагу?

И волк сказал:

– Покажи мне, но в деревне была тысяча собак, которые не умели читать.

Դասարանական առաջադրանքներ՝ 175-ա,գ,ե;176-ա,գ,ե;180; 183-բ,դ;

ա) D=b²-4ac=16-20=(-4)

(− 2, − 9)​, − 5, 1

գ) D=b²-4ac=225-200=25

(1.5, − 1.25), 1, 2

ե) D=b2-4ac=64-48=16

(2,2) 1,3

ա) d=b2-4ac=64-64=0

(− 2, 0), ​(0, − 8),

գ) D=b2-4ac=81+40=121

(-5, 0) (0.5, 0) (0,5)

-4=0+0+C

C=-4

ա) x₀=(x1+x2)/2=14/2=7

գ) x₀=(x1+x2)/2=6/2=3

Իմ սուբյեկտիվ կարծիքով չկան մարդիկ ովքեր կարող են ասել, որ իրենք ամբողջովին երջանիկ են և չունեն այլ անկատար ցանկություն կամ երազանք։ Ես մի որոշ ժամանակ առաջ համացանցում տեսել էի նմանատիպ բանի օրինակ։ Ասվում էր, թե քայլել չկարողացող մարդը երազում է միայն քայլելու մասին, սակայն քայլելու ունակություն ունեցող մարդը երազում է հեծանիվի, հեծանիվ ունեցողը ավտոմեքենայի, ավտոմեքենա ունեցողը հզոր ավտոմեքենայի, հզոր ավտոմեքենա ունեցողը ինքնաթիռի, ինքնաթիռ ունեցողը ուղղաթիռի և այդպես անվերջորեն շարունակվում է։ Հետևյալ օրինակը շատ լավ է ներկայացնում հետևյալ միտքը, որ երջանկությունը անընդհատ փոփոխվում է կախված քո այժմյան վիճակից և, որ դու երջանկությունը կարելի է համարել անհասանելի իդեալ։ Ես կյանքումս բազմաթիվ անգամներ թե ուրիշների և թե անձամբ իմ վրա նկատել եմ հետևյալ բանը, սակայն միշտ մտածել եմ մի ձև։ Կարծում եմ դու ոչ թե պետք է մտածես թե արդյոք ես երջանիկ եմ, թե ոչ, որովհետև չունեմ այսինչը կամ այնինչը։ Ես միշտ մտածել եմ արդյոք տասը տարեկան ես հպարտ կլինեի այժմ իմ հասածների և ունեցածների շնորհիվ, եթե պատասխանը այո է ուրեմն ես ինձ համարում եմ երջանիկ, որովհետև կարողացել եմ նախկին ինձ գոհացնել։

Առաջադրանքներ

1. Բացատրի՛ր բառեը, կարող ես օգտվել էլ. բառարանից: 

Դերվիշ, բազմել, աներեր, ցուպը, տատասկներ, կիզել, գոցել, խանձարուր, բարձրաբարբառ, ակնապիշ, բարկ, ըղձալ, անքթիթ: 

դերվիշ֊Մահմեդականների թափառական կրոնավոր

բազմել֊նստել

աներեր֊չտատանվող

ցուպ֊ձեռքի գավազան

տատասկ-փուշ

կիզել֊այրել

գոցել-փակել

խանձարուր֊փաթույթ

բարձրաբարբառ֊բարձր ձայնով

ակնապիշ֊աչքերը հառած

բարկ֊թեժ

ըղձալ֊ցանկանալ

անքթիթ֊աչքերը հառած

2. Առանձնացրո՛ւ բառեր, արտահայտություններ, որոնք անհասկանալի են,  բացատրի՛ր բառարանի օգնությամբ։ 

չկան

3. Նշված արտահայտությունները փոխարինիր համարժեք այլ արտահայտություններով:

Ճերմակ ալիքները բարկ հովին տված՝ նորից հարցում արավ դերվիշը, և նրա աղաչող

ձայնը հնչում էր ամբողջ մարդկության հոգու խորքերից: 

Ճերմակ ալիքները բարկ հովին տված՝ նորից հարցրեց դերվիշը, և նրա աղաչող

ձայնը հնչում էր բոլորի մտքից: 

4. Բնութագրի՛ր և նկարագրի՛ր դերվիշին:

Դերվիշը ծեր, իմաստուն և ճշմարտություն որոնող մարդ է։ Նա շրջել է աշխարհով փնտրելով երջանկության իմաստը և հասել Սֆինքսին հույն ունենալով, որ կգտնի պատասխանը։

5. Նորից կարդա՛ Սֆինքսի պատասխանը և գրավոր բացատրի՛, թե ինչ էր ուզում ասել:

Կարծում եմ Սֆինքսը իր պատասխանով ուզում էր ցույց տալ, որ երջանկության հասնելու համար պետք է գնալ հյուսիս, հարավ, արևելք և արևմուտք օգնելով մյուսներին ինքնազոհ լինելով։ Սֆինքսի կարծիքով երջանկության միակ գրավականը դա մյուսներին օգնելով է։

6. Ի՞նչ է երջանկությունը : Ներկայացրո՛ւ մտքերդ: 

Կարծում եմ երջանկությունը ամեն մարդ մի ձև է ներկայացնում և ոչ ոք չի կարող համաձայն լինել իմ երջանկության հետ։ Երջանկությունը անվերջ է և իմ կարծիքում ամբողջ աշխարհում ոչ մի մարդ չի ասի, որ նա ամբողջովին երջանիկ է և, որ նրա մտքում չկա մի ցանկություն։

7. Տեքստից դուրս գրի՛ր հոգնակի թվով գործածված երեք բառ: 

պատգամներ, աչքերը, ծայրերից

8. Տեքստից դուրս գրի՛ր քեզ դուր եկած նկարագրությունը: 

Գալիս եմ այժմ նվիրական Սինայի ժայռեղեն գագաթից, ուր Մովսեսը

պատգամներ առավ, հարցումն եմ արել անխոս բարձունքից… Եվ մնացել եմ

անպատասխան: