Դասարանական առաջադրանքներ՝  196-ա,գ,ե,է; 197-ա,գ,ե; 198-ա,գ,ե; 200-ա,գ;202-ա,գ

ա) այո

գ) այո

ե)այո

է) այո

ա) { 2x+y=1

4-3=1

10=7-(-3) = 10=7+3 այո

գ) {x-3y=10

4-9=-5 ոչ

ե) 2/2=3/3=1 ոչ

է)9+16=25 ոչ

ա) 2x=6

x=6/2=3

15-4y=3

15-3=4y

12=4y

y=12/4=3

{3,3}

գ) x=y+1

3x=3y+3

3y-2y+3=5

3y-2y=5-3

y=2

x=y+1=2+1=3

{3,2}

ե) y=x+1

5y=5x-5

2x-5x-5=10

-3x=15

3x=-15

{x=-5

{y=x+1=-4

y=x

2x=2y

2y+3y=(-5)

5y=-5

y=-5/5=-1

գ) x=6y-1

2x-10y=3

12y-2-10y=3

2y=5

{y=2,5

{x=14

ա) x-տետր

y-գրիչ

{x=2y

{3x+5y=550

6y+5y=550

11y=550

y=550/11=50

x=2y=100

Նախադասության տեսակներն ըստ հաղորդակցման նպատակի 

1. Պատմողական- նպատակը տեղեկատվություն հաղորդելն է: 
2. Հարցական
3. Հրամայական
4. Բացականչական

Տրված են նախադասություններ, նշի՛ր տեսակները.

• Ավա՜ղ, ոչինչ փոխել չենք կարող: Բացականչական
• Ո՞վ այսուհետ պետք է հարգի մեզ: Հարցական
• Զարթնի՛ր և ողբա՛ այն, ինչ էլ չենք կարող ետ բերել: Հրամայական
• Երկու օրից գնա,. կհասնեմ քաղաք, հետո կխոսենք: Պատմողական

Պատմողական նախադասություն

1.     Հաստատական

2.     Ժխտական

Նշի՛ր պատմողական նախադասությունների տեսակները: 

• Ինձ հեռվից չի կանչում, չի ժպտում, խաղաղ է հիմա ամեն ինչ: Ժխտական
• Ութ նշանավոր բանաստեղծներ էին ապրում արքունիքում: Հաստատական

Հարցական նախադասություն 

• Բուն հարցում ( Ի՞նչ է այդ գետակի անունը):
• Հարցում-հաստատում  (Դու իմ ասածները կանես, չէ՞):
• Հարցում-ժխտում (Ո՞վ կթողնի նրան այդ գործը կատարել)
• Ճարտասանական կամ անպատասխան հարցում (Ի՞նչ եմ անում այս կողմերում, ի՞նչ եմ կորցրել, չեմ գտնում):

Կետադրի՛ր նախադասությունները: 

―Դու ինձնից ի՞նչ ես պահանջում, ―հարցրեց Սահակը: 

Սահակը Արմենին հարցրեց, թե իրենից ինչ է պահանջում: 

Ո՞վ է ինձ սպասում:

Ինչպե՞ս չսիրեմ, երկիր իմ կիզված: 

Հրամայական նախադասություն

Արտահայտում է հրաման, հորդոր, խնդրանք, հանձնարարական:

Արգելական հրամայական՝  մի: 

Կետադրի՛ր նախադասությունները: 

Լիլի՛թ, ների՛ր ինձ:

Մի՛ հիշիր ինձ այդպես մի՛ գթա:

Լռել և սպասել նոր հրահանգների: 

Խաղա՛ղ անցիր, մի՛ սպասիր :

Բացականչական նախադասություն

Այս նախադասությունների բուն նպատակը լսողի մեջ հույզ, զգացմունք առաջացնելն է: 

Կետադրի՛ր

Ա~խ, մայրի՛կ ջան, մեծ է թախիծս:

Ավա~ղ, ոչինչ չի փոխվել: 

Մարտի 18-ին մենք հանդիպեցինք՝ փիլիսոփա, գրող, պատմաբան, պրոֆեսոր, հասարակագետ, նախկին քաղաքական գործիչ և նախկին պատգամավոր Աշոտ Ոսկանյանի հետ։ «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրի սաներից բացի հանդիպմանը մասնկացում էին 184 դպրոցի սաները և ուսուցիչները։ Աշոտ Ոսկանյանի ժամանելուց հետո նա մեզ ներկայացրեց իր կողմից գրված գրքերից մեկը։ Այդ գիրքը «44 պարտություն» գիրքն էր։ Աշոտ Ոսկանյանը մեզ ներկայացրեց, որ պետք չէ զբաղվել ինքնախաբեությամբ և պետք է 2024 թվականի 44օրյա պատերազմը ընդունել որպես պարտություն և թե ինչեր է պետք քաղել այդ պարտությունից։ Աշոտ Ոսկանյանը փորձել է ներկայացնել ամեն հնարավոր դետալ պատերազմի հասարակական կողմի հետ կապված և ավելի քիչ կապելով այն ռազմական թուլություններին։ Պատճառաբանելով թե մենք 1990-ական թվականներին նույնպես թույլ էինք հակառակորդից, բայց կարողացանք տանել հաղթանակ։

Դուրս բեր բայերը, որոշիր տեսակը, դեմքը, թիվը, եղանակը, սեռը:

Սկսել էր փչել թարմ, գրեթե ցուրտ քամին: Արևը հաճախ ծածկվում էր վազող ամպերի մութ կտորներով: Առջևս՝ ցածում, փռված էր գյուղը՝ իր կարմիր կղմինդրե տանիքներով, սիրուն ծառաստանների մեջ թաքնված: Հորիզոնում հնձված արտերի հեռանկարը ծածկվել էր մոտակա թաց հողերից ելնող գոլորշիների քողաձև վարագույրով:

Սկսել էր-դիմավոր, երրորդ դեմք, եզակի, սահմանական եղանակ, ներգործական սեռ

փչել-անդեմ

ծածկվում էր-դիմավոր, երրորդ դեմք, եզակի, սահմանական եղանակ, կրավորական սեռ

վազող-անդեմ

փռված էր-դիմավոր, երրորդ դեմք, եզակի, սահմանական եղանակ, ներգործական սեռ

թաքնված-անդեմ

հնձված-անդեմ

ծածկվել էր-դիմավոր, երրորդ դեմք, եզակի, սահմանական եղանակ, կրավորական սեռ

ելնող-անդեմ

2.      Վերհիշել ածականը, նախորդ առաջադրանքի տեքստից դուրս գրել ածականները, գրել տեսակը և աստիճանը:

Թարմ-որակական, դրական

ցուրտ-որակական, դրական

մութ-որակական, դրական

կարմիր-որակական, դրական

կղմինդրե-հարաբերական, դրական

սիրուն-որակական, դրական

թաց-որակական, դրական

քողաձև-հարաբերական, դրական

3.      Դուրս գրի՛ր անորոշ դերբայները, որոշի՛ր դրանց հոլովը և պաշտոնը:

Նստել անկարելի էր, պետք էր միայն կանգնել : Ասաց, որ մեռնելու ցանկություն չունի, կարիք չկա անհանգստանալու:  Նրանց դուրս գնալուց հետո սենյակն ազատվեց:

Պատուհանի մութ ապակիները սկսեցին որոշակի  երևալ, խրճիթը սկսեց քիչ-քիչ լուսավորվել:

Հավերը շարժվեցին թառի վրա, բարձրացան ոտների վրա, թափահարեցին թևերը:

Նստել-ե հոլով

Կանգնել-ե հոլով

մեռնելու-ու հոլով

անհանգստանալու-ու հոլով

գնալուց-ու հոլով

ազատվեց-ե հոլով

երևալ-ալ հոլով

լուսավորվել-ե հոլով

Հարակատար դերբայով կազմված ժամանակային ձևեր 

Հարակատար դերբայ + օժանդակ բայ : Հատուկ են միայն սահմանափակ թվով բայերի: 

Հարակատար ներկան ցույց է տալիս առարկայի դրությունը և վիճակը ներկայում՝

Քնած են, կարծես անսահման խաղաղություն է:

Հարակատար անցյալը ցույց է տալիս առարկայի դրությունը, վիճակը անցյալում ՝ խոսելու պահից առաջ: 

Կանգնած էր սեղանի մոտ և ինչ-որ բան էր մտորում: 

1. Փակագծերում եղած բայերը գործածիր հարակատար անցյալի համապատասխան թվով ու դեմքով: 

Դղյակը ուրիշ շատ սենյակների նման քարաշեն էր և այս առանձնարանը՝ միայն այն զանազանությամբ , որ սա կերտված էր գույնզգույն ընտիր քարերից: Պատերից յուրաքանչյուրը բաժանված էր չորս կամարամասի, որոնք հաստատված էին գոտեզարդ պատվանդանների վրա: Պատերի հարթ ու ողորկ մասերը շինված էին սպիտակ, սյուներն ու կամարները ՝ դեղնագույն քարից: 

Նախադասություն – կարևոր բնութագրիչներ.

• միտքը կամ բովանդակությունը, 
• ստորոգյալը / ստորոգումը
• հնչերանգը:

Գտնել նախադասության ստորոգյալը: 

Առաջին աքլորականչի հետ արթնանում էր պապս: արթնանում էր

Նախադասության անդամ կարող են դառնալ նյութական իմաստ արտահայտող խոսքի մասերը, թվել՝ Գոյական, ածական, բայ, դերանուն, մակբայ, թվական։

Տրվածները համեմատել և գրել տարբերությունը՝

աշնան անձրև, բառակապակցություն

Աշնանն անձրևում է: նախադասություն

Տրված են բառակապակացություններ, բնութագրի՛ր ըստ գերադաս անդամի խոսքիմասային պատականելության.

ա. աղի արցունք, համով կերակուր, փայտից գդալ-գոյական

բ. հերոսի պես հաղթական, գործից անկախ, մաթեմատիկայից ուժեղ-ածական

գ. մարտի ութ, առնվազն տասը-թվական

դ. մեզնից ով, երեխաներից յուրաքանչյուրը-դերանուն

ե. խղճին ծանրացած, տանը պահվող-դերբայ

զ. սպասվածից շուտ , ժամեր շարունակ-մակբայ

Կայուն բառակապակացություններ են դարձվածքներն ու շրջասույթները.

բացատրել.

Սկյուտարի սոխակ-Պետրոս Դուրյան

ուղտի ականջում քնել-աշխարհից անտեղյակ

սիզիփոսյան աշխատանք- Շատ ծանր՝ չարչարալից և ոչ արդյունավետ աշխատանք։

1. Ո՞ր բանաձևի միջոցով կհաշվես նյութի զանգվածը, եթե հայտնի է նյութի քանակը(մոլ):

m=n*M

2. Ո՞ր բանաձևի միջոցով կհաշվես կառուցվածքային մասնիկների թիվը, եթե հայտնի է նյութաքանակ(մոլը):

N=n * N_A

3. Ո՞ր համակցված բանաձևով կհաշվես նյութի մոլը, եթե հայտնի է նյութի զանգվածը:

n=m/M

Խնդիր 1: Որքան է 2,7 գ զանգվածով ջրի նյութաքանակը (մոլ):

m=2,7գ

---

n-?

---

n=m/M

M=16+1+1=18

m/M=2,7/18=0,15մոլ

Խնդիր 2:

Որքան է 3,2 մոլ քանակով կալցիումի կարբոնատի (CaCO3) զանգվածը (գ):

n=3,2

---

m-?

---

M=16+16+16=40+12=100

m=M * n=320

Խնդիր 3: Որքան է 6,02 . 10 ²⁴ թվով թթվածնի մոլեկուլների նյութաքանակը (մոլ):

N=6,02*10²⁴

N_A=6,02*10²³

---

n=N/N_A=0,1

Դասարանական առաջադրանքներ՝  189-ա,գ,ե,է; 190-ա,գ; 191-ա,գ,ե; 192-ա,գ;193; 194-ա,գ

ա) 30+y=7

30-7=y

y=23

գ) 4y+8x=36

4y+0=36

y=36/4=9

ե) 4x=6y+9

36=6y+9

36-9=6y

27=6y

y=27/6=4,5

է) x-10y+56=0

20-10y+56=0

20+56=10y

76=10y

y=76/10=7,6

ա) այո 9=3+3+3

գ) այո 13=5+5+3

ա) y=x+1

գ) y=3x-2

ա) y=2,5x-5

գ) y=2x

ա) 7500:300=25

բ) 6*500=3000

7500-3000=4500

4500:300=15

գ) 10*500=5000

7500-5000=2500

2500:3=8

ա) 32-2a=12

2a=20

a=10

1.too many

2.too many

3. too much

4.too much

1. too many
2. too much
3. too many
4. too many
5. too many

Սովորել . Նյութի մոլային ծավալ( էջ 110-112)

1. Որքան է 0,1 մոլ քանակով հելիումի ատոմների թիվը:

N=n*NA N=0,1*6,022*10²³=0,6022*10²³

1. Որքան է 2,03* 10²³ թվով արծաթի մոլեկուլների քանակը (մոլ):

n=N/​NA n=2,03×10²³/6,022*10²³

n≈3,37

3. Հաշվել  N2O5 ում տարրերի զանգվածների բաժինները:

Հիշի՛ր

Մոլը նյութի այն քանակն է, որը պարունակում է այնքան միատեսակ կառուցվածքային մասնիկներ (մոլեկուլ, ատոմ, իոն և այլն), որքան ատոմներ պարունակվում են ածխածնի C իզոտոպի 12 գ նմուշում:

Նյութի քանակը նշանակում են ո տառով:

Նյութի քանակը (n) հավասար է նյութի կառուցվածքային մասնիկների թվի (N) և Ավոգադրոյի թվի (N) հարաբերությանը.

n=N/NA

Задание № 40 (таб. № 22).
Вместо точек вставьте нужное окончание.

-ОМ -ЕМ -ОЙ -ЕЙ

1. мясо с рисом
2. бутерброд с рыбей
3. творог со сметаной
4. суп с мясой
5. салат с яйцом
6. хлеб с ветчиной
7. Вчера я был в цирке с братом.
8. Я хочу поговорить с преподавателем.
9. Антон танцевал с Олей.
10. Миша играл в шахматы с сестрой.
11. Я хочу пойти в театр с другой.
12. Иван хочет пойти в кино с подругой.
13. Преподаватель разговаривал с Игорем.
14. Декан говорит со студентом.
15. У нас была встреча с писателем.
16. Андрей был на вечере с Таней.

Задание № 48 (таб. № 27).
Вместо точек вставьте нужное окончание. (Форма именительного падежа, данная в скобках, поможет вам).
-ОМ -ОЙ

чай с лимоном кофе с сахаром какао с молокой бутерброд с колбасой.

Задание № 55.
Вместо точек вставьте нужное окончание.
-А -Я -У -Ю -Ы -И -Е

1. Маша идёт из библиотеки.
2. Студенты едут в общежитие.
3. Мама пришла с почти.
4. Мы идём на станцию метро.
5. Преподаватель сейчас в аудитории.
6. Сергей учится в институте.
7. Дети идут в школу.
8. Виктор живёт в общежитии.
9. Антон приехал из Петербурга.
10. Наташа работает в поликлинике.
11. Ли приехал из Китая.
12. Вчера мы были на концерту.
13. Откуда ты идёшь? — Из общежития.
14. Кирилл идёт на лекциу.

Задание № 88 (таб. № 43).
Вместо точек вставьте нужный глагол.
ЕХАТЬ ЕЗДИТЬ ПОЕХАТЬ

1. Вчера студенты ездили в Суздаль. В следующее воскресенье мы поедем на экскурсию во Владимир. В прошлом году летом Мария ездила на родину. Вы хотите поехать в Петербург? Сейчас 5 часов. Люди идут с работы домой. Вы давно ездили в Киев? Здравствуй, Виктор! Куда ты едешь? В субботу мы хотим поехать за город. Завтра я поеду в лес за грибами. Осторожно! Сюда едет машина!

Упражнение 35

Беспрестанно гудят паровозы, уходят длинные эшелоны. Сколько было песен перепето, как смеялась старая гармошка! А что именно вы хотите мне подарить? Какие-нибудь игрушки для детей?
— Стой! Кто идет?

И вдруг за окном раздалось чудное пение. То был маленький живой соловей. Он узнал, что император заболел, и прилетел, чтобы утешить его. Он сидел на ветке и пел.

Поезд уже ушел, а я стоял еще на платформе. В руке у меня был маленький предмет. Этот пакет оставил мне при прощании американский профессор. Дома я развернул бумагу и увидел коричневый листок.