Ածական

1. Առանձնացրե՛ք ածականները։

Խոշոր, անձրև, անտառ, քնքուշ, խեղճ, բարձր, աստառ, բողոք, արգավանդ, երջանիկ, ավանդ, տխուր, գուղձ, հարազատ, գորգ, ամբոխ, անիվ, գանգուր։ 

խոշոր, քնքուշ, խեղճ, բարձր, արգավանդ, երջանիկ, տխուր, հարազատ, գանգուր

Կապակցությունների իմաստն արտահայտեք մեկ ածական անվանբ։

Ճահիճներով պատված-ճահճապատ

մանրէներ ծնող-մանրէածին

մորը սիրող-մայրասեր

մարդկանց ատող-մարդատյաց

մաքուր գրած-մաքրագիր

միայնակ կյանք վարող-մենակյաց

մեգով պատված-մեգապատ

միշտ փթթած֊

թախծոտ դեմքով-թախթադեմ

միրգ տվող-մրգատու

նոր տնկած-նորատունկ

նվեր տվող-նվիրատու

նուրբ հնչող-նրբահունչ

շահույթ բերող-շահութաբեր

շեկ վարսերով-շիկավարս

շատ շնորհներ ունեցող-շնորհաշատ

ինչքից զուրկ-ինչքազուրկ

ոսկուց ձուլված-ոսկեձուլ

ուշքը կորցրած-ուշակորույս

ջուր տանող-ջրտար

3. Առանձնացրե՛ք որակական ածականները։ 

Խոր, ուժեղ, երկար, դառը, թույլ, հաստ, երկաթե, մայրենի, սուր, կեռ, խաղաղ, քարակոփ, բազմաշերտ, մագաղաթյա։ 

Որակական-խոր, ուժեղ, երկար, դառը, թույլ, հաստ, սուր, կեռ, խաղաղ, բազմաշերտ

4. Առանձնացրե՛ք հարաբերական ածականները։ 

Առաջնակարգ, պղնփակոփ,  խելացի, պողպատակուռ, թթվաշ, թավշե, դժգոհ, բարձր, գեղեցիկ, պարզ, կավաշեն։ 

հարաբերական-առաջնակարգ, պղնփակոփ, պողպատակուռ, թավշե, կավաշեն

5. Առանձնացրե՛ք գերադրական աստիճանի ածականները։ 

Խստագույն, շագանակագույն, վատթարագույն, վիթխարագույն, միագույն, մանուշակագույն, հիմարագույն, դժվարագույն, ամենազգաց, ամենակոշտ, ամենաքիչ, ամենանուրբ, ցորնագույն։

խստագույն, վատթարագույն, վիթգարայուն, հիմարագույն, դժվարագույն, ամենազգաց, ամենակոշտ, ամենաքիչ, ամենանուրբ 

6. Ընդգծե՛ք փոխանուն ածականները։ 

Նոր տարվա գիշերը  մեծերը մնացել էին տանը, իսկ ջահելներս շրջում էինք տնից տուն։ Հեռախոսիս միջի համարները պարբերաբար վերանայում եմ․ հները ջնջում եմ, նորերն եմ ավելացնում։ 

Պապս քաղում էր հասուն խնձորները․ հասունները դարսում էր փայտե արկղում, մանրերից տատս չիր էր անում։ 

7. Կազմի՛ր տրված ածականների բաղդատական եղանակը։ 

խորը, խելացի, գեղեցիկ, քաղցր 

ավելի խոռը, նվազ խելացի, քիչ գեղեցիկ, ավելի քաղցր

8. Գտե՛ք սխալները և ուղղե՛ք ։ 

Նա իմ ամենագեղեցիկ զգեստն է։ 

Դա ամենամեծ նվաճումն էր, որ մենք ունեցել ենք։ 

Սերոբը ազնվագույն մարդն է, որին հանդիպել եմ։ 

Մեդալը ամենալավ պարգևն էր, որ ստացա այս տարի։ 

9. Նկարագրե՛ք աշուն՝ օգտագործելով որքան հնարավոր է շատ ածականներ։ 

Աշունը գունագեղ, քամոտ, մեղմ, մռայլ, արևոտ, հմայիչ, խորհրդավոր, ոսկեգույն, տաքուկ, անձրևոտ, լուռ, խաղաղ, զով, տխուր, հանգիստ, գեղեցիկ, փափուկ, շողշողուն, պայծառ է։

9. Լրացրե՛ք բաց թողնված բառերը։ 

Ըստ իմաստի՝ ածականները բաժանվում են երկու խմբի՝ հարաբերական և որակական ։ 

Որակական ածականների մեծ մասն ունի համեմատական աստիճաններ։ 

Ածականն ունի համեմատության երեք աստիճան դրական, բաղդատական, գերադրական։ 

Թեմա- Անօրգանական միացությունների հիմնական դասերը (գիտելիքների ընդհանրացում)

Էջ՝ 3-7

Դասարանական առաջադրանքներ՝ 97-ա,գ;98; 101-ա,գ;103-ա;104

ա) այո

գ) ոչ

ա) 5

բ) ոչ

գ) ոչ

ա) 6

x²-3x

Ի՞նչ է նյութը և ի՞նչ տեսակներ ունի այն (պարզ, բարդ):

Բոլոր մարմինները կազմված են նյութերից։ Նյութերը բաժանվում են երկու տեսակի պարզ և բարդ։ Պարզ նյութերը կազմված են միայն մեկ քիմիական տարրից, իսկ բարդերը երկու կամ ավել քիմիական տարրերից։

Ո՞րն է տարբերությունը ֆիզիկական մարմնի և նյութի միջև:

Նյութերի միացումից կազմվում են ֆիզիկական մարմիններ։

Ի՞նչ են խառնուրդները, և ինչպես են դրանք տարբերվում մաքուր նյութերից:

Խառնուրդները պարունակում են երկու կամ ավելի նյութերի կառուցվածքային մասնիկներ։ Մաքուր նյութերի մեջ չկան խառնուրդներ։

Ի՞նչ են մետաղները և ո՞րն է նրանց հիմնական հատկություններից մեկը:

Մետաղները էլեկտրականությունը լավ հաղորդողներ են։

Ի՞նչ է լուծույթը, և որո՞նք են նրա բաղադրիչները:

Լուծույթը մի քանի բանից կազմված համակարգն է, որոնց մեջ մտնում է լուծիչը, լուծված նյութից և դրանց արգասիքից։

Ի՞նչ է ատոմը և ինչ բաղադրիչներից է այն կազմված:

Ատոմը նյութի քիմիապես անբաժանելի փոքրիկ մասնիկն է։

Ո՞րն է տարբերությունը տարրի և միացության միջև:

Ի՞նչ է մոլեկուլը և ինչով է այն տարբերվում ատոմից:

Ինչ է «պարբերական համակարգը» և ով է այն ստեղծել:

Պարբերական համակարգը ստեղծվել է Դիմիտրի Մենդելևի կողմից և այնտեղ կան բոլոր քիմիական տարրերը։

Ո՞րն է քիմիական ռեակցիայի հիմնական առանձնահատկությունը:

Ի՞նչ է ֆիզիկական փոփոխությունը և ինչով է այն տարբերվում քիմիականից:

Ինչ է օքսիդը, և բեր մի օրինակ օքսիդի:

Օքսիդները կազմված են երկու քիմիական տարրից, որոնցից մեկը պարտադիր թթվածինն է։

Ի՞նչ է կատալիզատորը և ինչ դեր է այն խաղում քիմիական ռեակցիայում:

Destination B1։ Wrie down exercises H,I page 15, B,C,D,E pages 16-17

Diana: Hello, is that Jenny? I’m bored (1) with watching TV and I felt (2) like a chat. What are you doing?

Jenny: Hi, Diana. Well, I’m reading a book (3) by a Russian writer. It’s (4) about how to become a great actor.

Diana: Really? Oh, I’m really interested (5) in acting. Tell me about it.

Jenny:
He says it takes a long time to get good (6) at acting. To become popular (7) with the public, you need to really understand people.

I’m completely crazy about skateboarding! I love it!

In my free time I listen to music on CD or on the radio.

Elsa isn’t very keen on this group, but they’re one of my favourites.

Next week we’ve got a game against a team from Hungary.

Is that Kylie? Oh, I’m a really big fan of hers.

I was really scared when I took part in the singing competition last year.

Now, everyone knows this song, so I want you all to join in with me!

It’s so noisy in this restaurant. Could you ask them to turn the music down?

There was a fight during the match and the referee sent two players off.

We eat out about once a week and we cook at home the rest of the time.

I love this song! Turn it up!

I used to play the trumpet, but I gave it up last year because I didn’t have time.

We stopped playing because of the rain, but when it stopped we carried on.

Jack is crazy about football and never misses a match.

My uncle was a sailor until he was thirty.

Do you feel like watching TV?

John took part in a swimming competition last week.

Հեղինակ՝ Լեոնիդ Ենգիբարյան

Իզուր, հենց էնպես մարդուն նեղացնել պետք չի, որովհետեւ դա շատ վտանգավոր է։ Հանկարծ ու նա Մոցա՞րտն է։ Ու հատկապես, եթե դեռ ոչինչ չի հասցրել գրել, անգամ «Թուրքական մարշը»։ Կնեղացնեք նրան ու ոչինչ էլ չի գրի։ Մի բան չի գրի, հետո մյուսը, ու աշխարհում կպակասի գեղեցիկ երաժշտությունը, կպակասեն լուսավոր զգացմունքներն ու մտքերը, ու նշանակում է, լավ մարդիկ էլ կպակասեն։

Իհարկե, մեկ ուրիշին կարելի է եւ նեղացել՝ ամեն մեկը հո Մոցարտ չի՞։ Բայց, այնուամենայնիվ, պետք չի, հանկարծ ու…

Մի՜ նեղացրեք մարդուն, պետք չի…

Դուք էլ այնպիսին եք, ինչպիսին նա է։

Լա՜վ նայեք իրար, մարդի՜կ:

Ստեղծագործության ասելիքը կայանում է նրանում, որ պետք չէ նեղացնել մարդկանց, որովհետև ձեր նեղացնելուց հետո կարող է այնպես լինել, որ նրանք նեղանան և չշարունակեն իրենց կյանքը իրենց ուզած ձևով։ Նրանցից մեկը կարող է դառնալ մյուս Մոցարտը կամ Մեսսին եթե չնեղացնենք նրանց։

1. Ի՞նչ կառուցվածք ունի ատոմը՝ ըստ Ռեզերֆորդի:

Ըստ Ռեզերֆորդի ենթադրության ատոմի կենտրոնում գտնվում է ատոմի միջուկը՝ դրական լիցքավորված, իսկ նրա շուրջը պտտվում են բացասական լիցքավորված էլեկտրոնները։

2. Ինչո՞վ են միմյանցից տարբերվում տարբեր քիմիական տարրերի ատոմները:

Քիմիական տարրերի ատոմները միյանցից տարբերվում են էլեկտրոնների թվով։

3. Ո՞րն է տվյալ քիմիական տարրի գլխավոր բնութագիրը։

Քիմիական տարրի գլխավոր բնութագիրը միջուկի լիցքն է։

4. Ի՞նչ մասնիկներ կան միջուկում:

Միջուկում կան՝ պրոտոններ և նետյրոններ

5. Ինչպիսի՞ն է ջրածնի, հելիումի, բերիլիումի ատոմների կառուցվածքը:

Ջրածինը ունի մեկ էլեկտրոն, հելիումը երկու, իսկ բերիլիումը չորս։

6. Ինչպե՞ս են առաջանում դրական իոնները, բացասական իոնները:

Ատոմի միջուկի դրական լիցքը հավասար է ատոմի բոլոր էլեկտրոնների բացասական լիցքի մոդուլին, ուստի մեկ կամ մի քանի էլեկտրոն կորցրած ատոմն արդեն չեզոք չէ. այն ունի դրական լիցք և կոչվում է դրական իոն։ Եթե ատոմին միանա մեկ կամ մի քանի էլեկտրոն, ապա ատոմը ձեռք կբերի բացասական լիցք` վերածվելով բացասական իոնի

7. Ո՞վ և ե՞րբ է հայտնագործել էլեկտրոնը։

Էլեկտրոնը հայտնաբերել է՝ Ռեզերֆորդը:

8. Ի՞նչ լիցքով է լիցքավորված էլեկտրոնը;

Էլեկտրոնը լիցքավորված է բացասական լիցքով։

9. Ատոմի ներսում ինչի՞ շուրջն են պտտվում էլեկտրոնները։

Ատոմի ներսում էլեկտրոնները պտտվում են միջուկի շուրջ։

10. Ի՞նչ լիցքով է լիցքավորված ատոմի միջուկը։

Ատոմի միջուկը լիցքավորված է դրական լիցքով։

11. Քիմիական տարբեր տարրերի ատոմներն ինչո՞վ են տարբերվում միմյանցից։

Քիմիական տարբեր տարրերի ատոմները միմիյանցից տարբերվում են իրենց էլեկտրոններով։

12. Ինչու՞ սովորական պայմաններում մարմինը լիցք չունի:

Մարմինը լիցք չունի երբ միջուկը չեզոք է։

13. Բացատրեք հպված մարմինների էլեկտրականացման երևույթը:

Հպված մարմինների էլեկտրականացումը ունի տարանուն լիցքեր։

14. Բացատրե՛ք հպված մարմինների էլեկտրականացման երևույթը:

Հպված մարմինների էլեկտրականացումը ունի տարանուն լիցքեր։

15. Ինչո՞ւ շփումով էլեկտրականացնելիս մարմինների վրա առաջանում են բացարձակ արժեքով հավասար, բայց տարանուն լիցքեր:

Շփման հետևանքով լիցքերը բաժանվում են։

16. Ո՞րն է էլեկտրական լիցքի պահպանման օրենքը:

Երբ մարմինների համակարգը շրջապատի հետ լիցք չի փոխանակում, այդ մարմինների լիցքերի հանրահաշվական գումարը մնում է հաստատուն:

Ընտրություն՝ բասկետբոլ (4 ժամ)

մարզաձև՝ բասկետբոլ

շտկողական պարապունք՝ ֆիզիկա (2 ժամ)

կենսաբանության խումբ՝ Անուշ Ասատրյան

ֆիզիկայի խումբ՝ Նունե Թեմուրյան

քիմիայի խումբ՝ Վարսենիկ Գրիգորյան

տրանսպորտ՝ երկկողմանի

լրացուցիչ պարապունք՝ թումո, հենդբոլ, ֆիզիկա, մարզասրահ

Այս պատմությունը հյուսնի մասին է, ով ապրել է հարյուրավոր տարիներ առաջ: Օրերից մի օր, տուն վերադառնալիս, ընկերներից մեկը՝ Գևորգը,  կանգնեցնում է նրան և հարցնում.

– Եղբայրս, դեմքդ ինչո՞ւ է թթված: Բա՞ն է պատահել:
– Եթե իմ տեղը լինեիր, – պատասխանում է հյուսնը, – դու էլ այս օրին կլինեիր:
– Ի՞ն չ է եղել, – հետաքրքրվում է ընկերը:
– Մինչև առավոտ, – ասում է հյուսնը, – թագավորի հրամանով պետք է տասնմեկ հազար տասնմեկ հարյուր տասնմեկ գրվանքա փայտի լավագույն սղոցուքը տանեմ պալատ, թե չէ գլխիցս կզրկվեմ: Տասնմեկ հազարը քիչ թիվ չէ։ 
Ընկերը ժպտում է և գրկում նրան, ասում է.
– Սիրելի ընկերս, մի հուսահատվիր: Արի գնանք, ուտենք-խմենք և վաղվա մասին մոռանանք: Հույսդ երբեք մի կորցրու:

Գնում են հյուսնի տուն և տեսնում, որ նրա կինն ու երեխաները նույնպես լուրն առել են և լացուկոծ են անում: Ընկերը նրանց էլ է հորդորում, որ չվշտանան, և բոլորը միասին սկսում են ուտել, խմել, ուրախ-ուրախ զրուցել, երգել ու պարել:

Խնջույքի կեսին հյուսնի կինը վերսկսում է.
– Խեղճ ամուսինս, առավոտյան զրկվելու ես գլխիցդ, իսկ մենք զվարճանում ենք:
– Ա՜խ, և ոչ մի հույս չկա:
– Մի’ տանջվիր, – ասում է հյուսնը, – ամեն ինչ զուր է:
Եվ շարունակում են ուտել, խմել, երգել ու պարել:
Երբ լույսը ճեղքում է խավարն ու սկսվում է օրը, բոլորը լռում են՝ սարսափով ու վշտով համակված: Թագավորի մարդիկ գալիս և կամացուկ թակում են հյուսնի տան դուռը:
Հյուսնը հառաչում է.

– Այժմ գնում եմ մեռնելու:
Եվ բացում է դուռը:
– Հյուսն, – ասում են հյուրերը, –բարեբախտաբար,  թագավորը մեռել է:
Նրա համար դագաղ սարքիր:

1. Ո՞ր միտքը չի հակասում տեքստի բովանադակությանը։ 

Ա․ Պետք է հույսը չկորցնել։ 

Անհրաժեշտ է լավ աշխատել, որ հաջողության հասնես։

Հյուսնը պետք է թագավորի համար դագաղ պատրաստեր։ 

Պետք է միշտ զվարճանալ։ 

2.  Դո՛ւրս գրի համադասական շաղկապ ունեցող նախադասությունը։

Ընկերը նրանց էլ է հորդորում, որ չվշտանան, և բոլորը միասին սկսում են ուտել, խմել, ուրախ-ուրախ զրուցել, երգել ու պարել:

3.  Դո՛ւրս գրիր  փոխանվանաբար գործածված թվական ունեցող նախադասությունը։ 

Տասնմեկ հազարը քիչ թիվ չէ։ 

4. Դո՛ւր գրիր վերաբերական ունեցող նախադասությունը։ 

– Հյուսն, – ասում են հյուրերը, –բարեբախտաբար,  թագավորը մեռել է:

5. Դո՛ւրս գրիր բաղադրյալ ստորոգյալ ունեցող նախադասությունը։ 

6. Դո՛ւրս գրիր բացահայտիչ պարունակող նախադասությունը։ 

Օրերից մի օր, տուն վերադառնալիս, ընկերներից մեկը՝ Գևորգը,  կանգնեցնում է նրան և հարցնում.

7. Տվյալ նախադասության մեջ ընդգծված բառն ի՞նչ պաշտոն է կատարում։ 

Թագավորի մարդիկ գալիս և կամացուկ թակում են հյուսնի տան դուռը: Հաստկացուցիչ

8. Նախադասության անդամներից որի՞ շարահյուսական վերլուծության մեջ սխալ կա։ 

Թագավորի մարդիկ գալիս և կամացուկ թակում են հյուսնի տան դուռը:

Մարդիկ- ենթակա,

թակում են- ստորոգյալ

տան- հատկացուցիչ

կամացուկ- ձևի մակբայ

9. Ե՞րբ բոլորը լռեցին։

Երբ լույսը ճեղքում է խավարն ու բոլորը լռում են։ 

10. Տեքստից դո’ւրս գրիր այն բառը, որում ի-ն հնչյունափոխվել է ը-ի։ 

վիշտ-վշտով

11. Տեքստից դո’ւրս գրիր կազմությամբ բարդ բառ։ 

լացուկոծ

12. Տեքստից դո’ւրս գրիր գործիական հոլովով դրված մեկ գոյական։ 

հրամանով

13. Տեքստից դո’ւրս գրիր այն բառը,  որի հոգնակին անկանոն է, չի կազմվում եր կամ ներ վերջավորությամբ։ 

14. Դո’ւրս գրիր մեկ սոսկածանցավոր բառ։ 

15. Գրի’ր ընդգծված բառի պաշտոնը։ 

Ընկերը ժպտում է և գրկում նրան, ասում է.

Անհրաժեշտ հղումներ՝

• Համադասական շաղկապ, 
• Փոխանունություն,
• Վերաբերական,
• Բաղադրյալ ստորոգյալ,
• Բացահայտիչ։