Քերականական առաջադրանք 31.10.24

1. Տրված գործիական հոլովաձևերի վերջավորություններն առանձնացրո՛ւ և գտի՛ր Ա և Բ խմբերի բառերի գործիական հոլովի կազմության տարբերությունը:


Ա. Շղարշով, լույսով, այգիով, տարով, հորաքրոջով, ընկերոջով:
Բ. Արյամբ, հեռացմամբ, խնդությամբ, նկարչությամբ, հիացմամբ:

Ա շարքում բառերը հոլոված են ով գործիական հոլովի վերջավորությամբ, իսկ Բ շարքում ամբ վերջավորությամբ

2. Կազմի՛ր տրված բառերի ներգոյական հոլովը: Առանձնացրո՛ւ այն բաոերը, որոնք ներգոյական հոլով չունեն:

Երկինք, ծով, մարդ, աղջիկ, հող, դպրոց, երեխա, դասարան, տուն, հերոսություն, գյուղ, ճանապարհ, քաղաք, գարուն, այգի, րոպե:

Երկնքում, ծովում, հողում, դպրոցում, դասարանու, տանը, գյուղում, ճանապարհում, քաղաքում, այգում, րոպեում

3. Տրված բառակապակցությունների  իմաստներն արտահայտի՛ր մեկ բառով: Ո՞ր հոլովներով են դրվում այդ բառերը:

Կիրճի մեջ, հանրապետության մեջ, ամպերի մեջ, գոմի մեջ, օվկիանոսի մեջ:
Գագաթի վրա, հողի վրա, այգիների վրա, սեղանի վրա, աստիճանների վրա:

կիրճի մեջ-կիրճում Ներգոյական հոլով

Հանրապետության մեջ — Հանրապետությունում Ներգոյական հոլով

Ամպերի մեջ — ամպերում Ներգոյական հոլով

Գոմի մեջ — գոմում Ներգոյական հոլով

Օվկիանոսի մեջ — օվկիանոսում Ներգոյական հոլով

Գագաթի վրա — գագաթին Տրրական հոլով

Հողի վրա — հողին Տրրական հոլով

Այգիների վրա — այգիներին Տրրական հոլով

Սեղանի վրա — սեղանին Տրրական հոլով

Աստիճանների վրա — աստիճաններին Տրրական հոլով

Հոկտեմբերյան հաշվետվություն պատմությունից

Կարծում եմ հոկտեմբեր ամսվա ընթացքում մենք շատ բան չհասցրինք անցնել շատ բան։ Այս ամսվա սկզբում անցան Կիլիկիան, Կիլիկիայի ստեղծումը, Կիլիկիայի թագավորները և ընդհանուր Կիլիկիան։ Ռուբինյանների մասին։ Անցել ենք նաև Մոնղոլերի մասին, Չինգիզ խանի մասին և այլն։ Անցել ենք նաև Լևոն 2 Մեծագործի մասին։

Հղում 1

Հղում 2

Հղում 3

Հղում 4

Հղում 5

Թարգանություն պատմությունից

Առաջին գլխում ընդհանուր ներկայացնում է ամբոխի էությունը, իմաստը և այդպիսի բաներն է ներկայացնում, որպեսզի ընթերցողին անհասկանալի բաներ չլինեն ապագայում։

Ամբոխի սահմանում և հոգեբանություն. Տեքստը մարդկանց խմբի մասին է, ինչպես սովորաբար հասկացվում է, հոգեբանորեն սահմանված «ամբոխի» հետ, որտեղ անհատները, կոնկրետ պայմաններում, սկսում են գործել որպես մեկ էակ՝ կիսելով զգացմունքներն ու գաղափարները:

Անհատականության կորուստ. Երբ մարդիկ ամբոխ են կազմում, նրանց անձնական գիտակցությունը նվազում է: Նրանք ընդունում են կոլեկտիվ «հոգի»՝ ժամանակավոր, բայց հստակ բնավորությամբ՝ կորցնելով անհատական ​​տարբերությունները՝ հօգուտ զգացմունքների և գաղափարների միասնական ուղղության։Անհատականության կորուստ. Երբ մարդիկ ամբոխ են կազմում, նրանց անձնական գիտակցությունը նվազում է: Նրանք ընդունում են կոլեկտիվ «հոգի»՝ ժամանակավոր, բայց հստակ բնավորությամբ՝ կորցնելով անհատական ​​տարբերությունները՝ հօգուտ զգացմունքների և գաղափարների միասնական ուղղության։Անհատականության կորուստ. Երբ մարդիկ ամբոխ են կազմում, նրանց անձնական գիտակցությունը նվազում է: Նրանք ընդունում են կոլեկտիվ «հոգի»՝ ժամանակավոր, բայց հստակ բնավորությամբ՝ կորցնելով անհատական ​​տարբերությունները՝ հօգուտ զգացմունքների և գաղափարների միասնական ուղղության։Անհատականության կորուստ. Երբ մարդիկ ամբոխ են կազմում, նրանց անձնական գիտակցությունը նվազում է: Նրանք ընդունում են կոլեկտիվ «հոգի»՝ ժամանակավոր, բայց հստակ բնավորությամբ՝ կորցնելով անհատական ​​տարբերությունները՝ հօգուտ զգացմունքների և գաղափարների միասնական ուղղության։

Անգիտակցականի ազդեցության ավելացում. ամբոխը ուժեղացնում է անգիտակցական վարքագիծը և բնազդները, որոնք հաճախ ճնշվում են անհատների մոտ՝ դարձնելով նրանց ենթակա առաջարկությունների և հուզական վարակի:Անգիտակցականի ազդեցության ավելացում. ամբոխը ուժեղացնում է անգիտակցական վարքագիծը և բնազդները, որոնք հաճախ ճնշվում են անհատների մոտ՝ դարձնելով նրանց ենթակա առաջարկությունների և հուզական վարակի:

Գործողությունների վերափոխում. ամբոխը կարող է դրսևորել վարքագիծ, որը շատ տարբեր է անհատների վարքագծից, որոնք հաճախ դառնում են ավելի իմպուլսիվ, իռացիոնալ կամ հերոսական՝ կախված իրավիճակից: Անձնական պատասխանատվության այս կորուստը կարող է հանգեցնել ծայրահեղ գործողությունների՝ ինչպես դրական, այնպես էլ բացասական:

Ամբոխի բնութագրերը. ամբոխները գործում են առաջարկների ազդեցության տակ, հաճախ առաջնորդվում են ընդհանուր զգացմունքներով կամ համոզմունքներով, որոնք կարող են գերակշռել ռացիոնալ մտածողության վրա: Այս հատկանիշները նրանց դարձնում են ունակ մեծ կոլեկտիվ սխրանքների կամ կործանարար գործողությունների:

Լաբ․աշխ․հավասարաչափ արագացող շարժման ուսումնասիրում

Աշխատանքի նպատակը․

1․Համոզվել,որ ուսումնասիրվող շարժումը հավասարաչափ արագացող է։

2․Կարողանալ ճանապարհի և ժամանակի օգնությամբ որոշել թեք ճոռով շարժվող գնդիկի շարժման արագացումը ։

3․Հաշվելով շարժման ճանապարհը և արագացումը կարողանալ հաշվել ժամանակը։

4․Սովորողների մոտ զարգացնել փորձարարական և հաշվողական հմտությունները։

Աշխատանքը կատարելու համար սովորողը պետք է իմանա․

1․Հավասարաչափ շարժման հիմնական բանաձևերը․

V = at S = at2 /2 ՝ այս բանաձևից a= 2S/t2

Անհրաժեշտ սարքեր և նյութեր․մետաղե ճոռ․պողպատե գնդիկ,վայրկենաչափ․մոտաղյա բաժակ,չափաժապավեն,ամրակալան։

Փորձի ընթացքը

Ամրակալանին ամրացրեցի ճոռը,որոշակի անկյան տակ։Ճոռի հիմքին տեղավորեցի մետաղյա բաժակը։ Չափեցի ճոռի երկարությունը։Դա եղավ այն ճանապարհը(S),որը անցավ գնդիկը փորձի ժամանակ։Բաց թողեցի գնդիկը և միաժամանակ աշխատեցրի վայրկենաչափը։Երբ գնդիկը բախվեց արգելակին, կանգնեցրեցի վայկենաչափը և գրանցրի շարժման ժամանակը՝կլորացնելով վայրկյանի տասնորդական մասով։Փորձը կրկնեցի երեք անգամ և հաշվեցի չափված ժամանակների միջին արժեքը՝t=(t1+t2+t3)/3:Հաշված ժամանակը ընդունեցի որպես գնդիկի շարժման ժամանակ։Վերևի բանաձևով հաշվեցի արագացումը՝ a= 2S/t2

Այժմ նույն փորձը ,նույն կերպ կրկնեցի S-ի համար ընտրելով երկու ուրիշ չափեր։

Փորձ 1.

S = 1.1 մ = (t1 + t2 + t3)/3 = (1.2 վ + 1.2 վ+ 1.1 վ) : 3 = 1.2 վ

t= 1.3 վ

t2 = 1.2 վ = 2S/t2 = 2 x 1.1 մ/ 1.172 = 2.2/1,44 = 1.62

t3 = 1.1 վ

____

a = 1.62

Փորձ 2.

S = 0.5 վ = (t1 + t2 + t3)/3 = (0.8 վ + 0.6 վ+ 0.8 վ) : 3 = 0.73 վ

t= 0.8 վ

t2 = 0.6 վ = 2S/t2 = 2 x 0.5 մ/ 0.732 = 1/0.5329 = 1.88

t3 = 0.8 վ

_____

a = 1.88

Փորձ 3.

S = 0.25 մ t = (t1 + t2 + t3)/3 = (0.6 վ + 0.6 վ+ 0.7 վ) : 3 = 0.63 վ

t= 0.6 վ

t2 = 0.6 վ = 2S/t2 = 2 x 0.25մ/ 0.632 = 0.5/0.3969 = 1.56

t3 = 0.7 վ

_____

a = 1.56

Կատարածս փորձերից եկա վերջնական եզրակացության,գնդիկի շարժումը թեք ճոռով———

1․հավասարաչափ է։

2․անհավասարաչափ արագացող է։

3․ հավասարաչափ արագացող է։

Եզրակացություն՝ Փորձերի արդյունքով ստացվեց, բոլոր երեք ճանապարհներից արագացումը մոտավորապես իրար հավասար են։ Քանի որ, հավասարաչափ արագացող շարժման մեջ արագացումը բոլոր կետերում նույն է և քանի, որ մեր մոտ մոտիկ թվեր են ապա կարելի է ասել, որ շարժումը հավասարաչափ արագացող շարժում է։

Քերականական առաջադրանք 30.10.24

1. Պարզի՛ր, թե քերականական ո՛ր հատկանիշի  հիման վրա է կազմվել յուրաքանչյուր խումբը (խմբի բոլոր բաոերն ի՞նչ ընդհանուր հատկանիշ ունեն):

Ա. Ուրարտու, Արա Գեղեցիկ, Արագած, Արգիշտի, Նեղոս, Վահան Տերյան, «Անուշ», Ռուսաստանի Դաշնություն: Հատուկ անուն

Բ. Մանկություն, միամտություն, ուրախություն, սուգ, վիշտ, ահ, հնարավորություն: Վերացական

Գ. Հայր, մայր, մարդ, կին, ընկեր, եղբայր, հոգեբան, ուսանողուհի, դերասանուհի, անձնավորություն: Անձնանիշ

2. Տրված խմբերի գոյականները հոգնակի դարձրու և բացատրի՛ր օրինաչափությունը:

Ա Ուժ, տարր, ծով, նավ, կույտ, բերդ, շենք:

Ա Ուժեր, տարրեր, ծովեր, նավեր, կույտեր, բերդեր, շենքեր:

Բ. ճանապարհ, գաղտնիք, հրաշք, մեքենա, շրջան, շինություն, նավահանգիստ:

Բ. ճանապարհներ, գաղտնիքներ, հրաշքներ, մեքենաներ, շրջաններ, շինություններ, նավահանգիստներ:

Գ. Գառ, դուռ, մատ, մուկ, թոռ, ձուկ, լեռ, բեռ:

Գ. Գառներ, դռներ, մատներ, մկներ, թոռներ, ձկներ, լեռներ, բեռներ:

Դ. Աստղ, արկղ, վագր, անգղ, սանր:

Դ. Աստղեր, արկղեր, վագրեր, անգղեր, սանրեր:

Ե. Ծովածոց, սուզանավ, դաշտավայր, շնագայլ, հեռագիր, լրագիր:

Ե. Ծովածոցեր, սուզանավեր, դաշտավայրեր, շնագայլեր, հեռագրեր, լրագրեր:

Զ. Քարտաշ, գրագիր, լեռնագործ, բեռնակիր:

Զ. Քարտաշներ, գրագիրներ, լեռնագործներ, բեռնակիրներ:
է. Մարդ, կին:

է. Մարդիկ, կանայք:

3. Բացատրի´ր, թե ինչի՛ հիման վրա են խմբավորված գոյականները:

Ա. Երեխա, կատակ, ընկեր, դաշտ, այգի, ուղղություն:  Ուղիղ ձևով
Բ. Երեխայի(ն), կատակից, ընկերոջ(ը), դաշտով, այգում, ուղղությամբ: Հոլովված

4. Տրված բառերի սեռական հոլովը կազմի՛ր, ընդգծի՛ր վերջավորությունները և բացատրի´ր Ա  և Բ խմբերի բառերի սեռական հոլովաձևերի տարբերությունը:

Ա Պատուհան, մարդ, գարուն, գիշեր, կին:

Ա Պատուհանի, մարդու, գարնան, գիշերվա, կնոջ:
Բ. Տան, շան, գեղեցկության, հոր, մոր, եղբոր:

Ա-ում արտաքին հոլով է, իսկ Բ-ում՝ ներքին հոլով։

5. Տրված բառերի բացառական հոլովը կազմի՛ր, դրանց վերջավորություններն ընդգծի՛ր և բացատրի՛ր Ա և Բ խմբերի բառերի բացառական հոլովաձևերի տարբերությունը:

Ա. Ամպ, սառույց, տանտիկին, ձմեռ, ամիս, րոպե:

Ա. Ամպից, սառույցից, տանտիկնոջից, ձմռանից, ամսից, րոպեից:
Բ. Բալենի, մարդ, ամուսին, ընկերուհի, գինի:

Բ. Բալենուց, մարդուց, ամուսնուց, ընկերուհուց, գինուց:

Քերականական առաջադրանք

1. Փորձի´ր պարզել, թե ընդգծված ածականները ո՛ր խոսքի մասի իմաստով են գործածվել:

Անվերջ սպիտակը հոգնեցրել է, ուրիշ գույների եմ ուզում նայել: Գոյական
Կապույտը կբերեմ, դա քեզ շատ է սազում: Գոյական
Խոսում էր աշխարհի չարից  ու բարուց: Գոյական
Ավելի լավին  ու կատարյալին  է ձգտում: Գոյական
Մեղավորները կանգնել էին գլխահակ ու ամոթահար: Գոյական
Շատ չար խոսեց, կարծես թե մեղադրում էր բոլորին: Մակբայ
Կանգնել ու մեղավոր ժպտում էր: Մակբայ

2. Ընդգծված բառերը որտե՞ղ են գործածվել որպես կապ, որտե՞ղ` որպես այլ խոսքի մասեր (կապերն ընդգծի՛ր):Առաջ նա բոլորովին չէր մտածում իր արարքների մասին:
Որոշել էր ծովափ գնալուց առաջ լողալ սովորել:
Մի հաստ շապիկ հագավ բաճկոնի  լողալ սովորել:
Մի հաստ շապիկ հագավ բաճկոնի տակից, բայց էլի մրսում էր:
Սեղանի վրա  թափթփված թղթերի ու գրքերի մեջ մի կաշեկազմ տետր կար:
Վրան խոսել էին քրոջ երեսից:
Երեսից հասկացա, որ բոլորովին էլ գոհ չէ:, բայց էլի մրսում էր:
Սեղանի վրա  թափթփված թղթերի ու գրքերի մեջ մի կաշեկազմ տետր կար:
Վրան խոսել էին քրոջ երեսից:
Երեսից հասկացա, որ բոլորովին էլ գոհ չէ:

3. Տրված գոյականները չորս խմբի բաժանի՛ր ըստ կազմության:

Մայրցամաք, գոյություն, գետին, ողբերգություն, գազան, նախաճաշ, ցնցում, արտասահման, ճամփա, ուժ, զոհ, նավ, նավահանգիստ, նավակ, հայրենիք, վերադարձ, մայրաքաղաք, օտարամոլություն:

Պարզ- գետնին, գազան, ցնցում, ճամփա, ուժ, զոհ, նավ

Ածանցավոր-գոյություն, ողբերգություն, նավակ, հայրենիք,

Բարդ-մայրացամաք, նախաճաշ, արտասահման, նավահանգիստ, մայրաքաղաք, վերադարձ,

Բարդ ածանցավոր-օտարամոլորություն,

4.Տրված գոյականներից նորերը կազմի՛ր` ուհի, ստան, ոց, ություն ածանցներով:

Հայ, դպիր, այգի, բույր, ծառ, բժիշկ, պարսիկ:

հայուհի, բժշկուհի, պարսկուհի

Հայաստան, Պարսիկստան

Հայոց

Հայություն, դպիրություն, բժշկություն

5.Տրված բայերից  ածանցավոր գոյականներ կազմի՛ր և ածանցներն ընդգծի՛ր:

Նկարել-Նկարչություն, գրել֊գրություն, զարթնել֊զարթուցիչ, թափել֊թափք, ուսուցանել֊ուսուցիչ, քերել֊քերիչ, վարել֊վարող, հաճախել֊հաճախորդ, բախել֊բախչի, հնչել֊հնչյուն, վազել֊վազք,

 հանել֊հանածո, շարժել֊շարժ, մոտենալ֊մոտակա, կոշտանալ֊կոշտություն:

Համաշախարհային պատմություն 29.10.24

Ես այլ դասաանում այդ բառը չեմ լսել, բայց փնտրեցի ու իմացա, որ այն նշանակում է ծոշոր մեքենական արդյունաբերությանը նախորդած կապիտալիստական արտադրության ձև:

Նկարում պատկերված սարքավորումները շատ պարզ տեսք ունեն։ Այն աշխատացնելու համար ձեռքով մեծ ուժ է պահանջում: Աշխատողները, թվում է, անընդհատ դիպչում են գործիքների և նյութերի, քանի որ ավտոմատացված շատ գործիքներ չկան:

Աշխատողները մեծ ֆիզիկական ուժեր են գործադրում ծանր մեծ չափի առարկաների հետ աշխատելիս: Հետևաբար նման գործն արված է և կարող է կատարել միայն մկանուտ, ուժեղ մարդիկ։

Կարդալ ավելին